Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 2

कुमार उवाच । वदामि कालचिह्नानि जायंते यानि देहिनाम् । मृत्यौ निकटमापन्ने मुने तानि निशामय

kumāra uvāca | vadāmi kālacihnāni jāyaṃte yāni dehinām | mṛtyau nikaṭamāpanne mune tāni niśāmaya

Kumāra (Skanda) sprach: „Ich will die Zeichen der Zeit verkünden, die bei den Verkörperten entstehen. Wenn der Tod nahe herangekommen ist, o Weiser, so beachte diese Zeichen.“

कुमारःKumāra (Skanda)
कुमारः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootकुमार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Speech act/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect); प्रथमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद
वदामिI tell
वदामि:
Kriya (Predicate action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formलट् (Present); उत्तमपुरुष (1st person); एकवचन; परस्मैपद
कालचिह्नानिsigns of (approaching) time/death
कालचिह्नानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकाल + चिह्न (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (कालस्य चिह्नानि); नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; बहुवचन
जायन्तेarise, occur
जायन्ते:
Kriya (Predicate action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formलट् (Present); प्रथमपुरुष; बहुवचन; आत्मनेपद — 'arise/occur'
यानिwhich
यानि:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया विभक्ति; बहुवचन — relative pronoun referring to 'कालचिह्नानि'
देहिनाम्of embodied beings
देहिनाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदेहिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठीविभक्ति; बहुवचन
मृत्यौat death, when death (is near)
मृत्यौ:
Adhikarana (Time/occasion locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमृत्यु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी विभक्ति; एकवचन
निकटम्near
निकटम्:
Adhikarana (Manner/degree/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootनिकट (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् क्रियाविशेषण (adverbial accusative) — 'near'
आपन्नेwhen (it) has approached
आपन्ने:
Adhikarana (Condition locus/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootआ + पद् (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी विभक्ति; एकवचन — agreeing with 'मृत्यौ' (locative absolute-like sense)
मुनेO sage
मुने:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन विभक्ति; एकवचन
तानिthose
तानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; बहुवचन
निशामयobserve, note
निशामय:
Kriya (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootनि + शम् (धातु)
Formलोट् (Imperative); मध्यमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद — 'observe/notice'

Skanda (Kumāra)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Listener: Agastya

Scene: Skanda, calm and authoritative, begins enumerating the signs that arise when death approaches; Agastya listens attentively in a sacred, quiet setting.

K
Kumāra (Skanda)
A
Agastya

FAQs

Awareness of death’s nearness is framed as a spiritual instruction, encouraging vigilance and readiness for liberation-oriented living.

Though not named in the verse, the Kāśīkhaṇḍa context situates the teaching within Kāśī’s mokṣa-centered sacred landscape.

No specific rite is prescribed here; it introduces an instructional list of signs to be observed.