Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 52

एवं स बहुकालं वै रममाणस्तया सह । पितरौ निजपत्नीं च नास्मरद्विषयातुरः

evaṃ sa bahukālaṃ vai ramamāṇastayā saha | pitarau nijapatnīṃ ca nāsmaradviṣayāturaḥ

So vergnügte er sich lange mit ihr; von Sinnengenüssen gequält, gedachte er weder seiner Eltern noch seiner eigenen Gattin.

एवम्thus
एवम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्ययम् (adverb)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
बहुmuch, long
बहु:
Kriya-visheshana (Extent/क्रियाविशेषण)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (कालम्)
कालम्time
कालम्:
Kriya-visheshana (Temporal extent/क्रियाविशेषण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कालपरिमाणे द्वितीया (adverbial accusative)
वैindeed
वै:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चय/खल्वर्थक-निपातः
रममाणःenjoying
रममाणः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootरम् (धातु) → रममाण (शतृ/शानच्-प्रत्यय, वर्तमानकृदन्त)
Formवर्तमानकाले कृदन्तः (शानच्), पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्तरि प्रयोगः
तयाwith her
तया:
Saha (Accompaniment/सह)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्
सहtogether with
सह:
Saha (Accompaniment/सह)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसह-योगे अव्ययम्
पितरौ(his) parents
पितरौ:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्विवचनम्, द्वितीया-विभक्तिः (पितरौ = माता-पितरौ? here 'parents' as dual); कर्म
निजhis own
निज:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिज (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (पत्नीम्)
पत्नीम्wife
पत्नीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपत्नी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
not
:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम् (negation)
अस्मरत्remembered
अस्मरत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
विषयsense-objects
विषय:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootविषय (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समासः (विषय + आतुर); समस्तपदस्य पूर्वपदम्
आतुरःafflicted, obsessed
आतुरः:
Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootआतुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; समस्तपदम् (विषयातुरः) सः-विशेषणम्

Siṃdhudvīpa

Scene: Sumati absorbed in dalliance while, in a distant vignette, aged parents and a neglected wife sit in sorrow—visual juxtaposition of pleasure and abandonment.

S
Sumati

FAQs

Sense-attachment makes a person forget gratitude and duty; dharma is sustained by remembrance and responsibility.

Not named in this verse; the Setu Māhātmya context later contrasts such bondage with purification through sacred pilgrimage.

None.

AI

Ask anything about this verse

Curious about the meaning, context, or a word? Ask, and continue the conversation in the Vedapath app.

A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App