Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 73

समुद्रस्तु ततो भीतो वेपमानः कृतांजलिः । अनन्यशरणो विप्राः पाता लात्स्वयमुत्थितः

samudrastu tato bhīto vepamānaḥ kṛtāṃjaliḥ | ananyaśaraṇo viprāḥ pātā lātsvayamutthitaḥ

Da erhob sich der Ozean, von Furcht ergriffen und zitternd, mit gefalteten Händen in Ehrfurcht—oh Brāhmaṇas, ohne andere Zuflucht—aus eigenem Antrieb aus Pātāla.

समुद्रःthe ocean
समुद्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formसमुच्चय/विरोधार्थक-निपात (particle: but/indeed)
ततःthen/from that (thereupon)
ततः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, अपादान/काल/क्रमवाचक (from that/then)
भीतःafraid
भीतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootभी (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूते कृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (to समुद्रः)
वेपमानःtrembling
वेपमानः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootवेप् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले कृदन्त (present participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्
कृताञ्जलिःwith folded hands
कृताञ्जलिः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootकृत (कृ धातु, क्त) + अञ्जलि (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (कृतः अञ्जलिः यस्य), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्
अनन्यशरणःhaving no other refuge
अनन्यशरणः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअनन्य (प्रातिपदिक) + शरण (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (अनन्यं शरणं यस्य/अनन्य-शरणः), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्
विप्राःO brāhmaṇas
विप्राः:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; संबोधनार्थे प्रयोगः (O brāhmaṇas)
पाताprotector/savior
पाता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपा (धातु) + तृच् (कृदन्त)
Formकर्तरि तृच्-प्रत्ययान्त (agent noun), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
लात्may (he) take/accept (as protector)
लात्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootला (धातु)
Formलोट्-लकार (imperative/benedictive sense), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद (पाठभेद/रूपदोषसम्भवः)
स्वयम्himself
स्वयम्:
Karta (कर्ता)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formअव्यय, आत्मवाचक (by oneself)
उत्थितःrisen/stood up
उत्थितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootउत्-स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूते कृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (to समुद्रः)

Narrator (Purāṇic voice)

Tirtha: Setu-kṣetra / Setubandha (contextual)

Type: kshetra

Listener: Brāhmaṇas (viprāḥ)

Scene: The Ocean-god rises from the depths, trembling, palms joined, facing Rāma’s camp on the shore; waves part like curtains; attendants of Varuṇa hover amid sea-spray.

S
Samudra (Ocean)
P
Pātāla
B
Brāhmaṇas (viprāḥ)

FAQs

Śaraṇāgati—when pride ends, surrender to dharma-bearing divinity becomes the true refuge.

Setu and the oceanic tīrtha-field central to Rāmeśvaram-related Setukhaṇḍa traditions.

None explicitly; the verse models the inner ritual of humility and surrender.