Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 91

ये वा वर्णाश्रमाचारक्रियालोपा ह्यसंस्कृताः । विपन्नास्ते भवंत्यत्र संमार्जनजलाशिनः

ye vā varṇāśramācārakriyālopā hyasaṃskṛtāḥ | vipannāste bhavaṃtyatra saṃmārjanajalāśinaḥ

Wer die vorgeschriebenen Pflichten und Riten von Varṇa und Āśrama aufgibt und ohne die rechten Saṃskāras ungeschliffen bleibt—wenn er vom Pfad abfällt, wird er hier zu einem Wesen, das vom Wasser lebt, das beim Reinigen und Fegen verwendet wurde.

येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), बहुवचनम्; सर्वनाम (relative pronoun)
वाor
वा:
Sambandha/Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपात (disjunctive particle: ‘or/indeed’)
वर्णाश्रमाचारक्रियालोपाःthose having lapse of the rites of varṇa-āśrama conduct
वर्णाश्रमाचारक्रियालोपाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवर्ण + आश्रम + आचार + क्रिया + लोप (प्रातिपदिकानि)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; समासः—षष्ठी/तत्पुरुषः (वर्णाश्रम-आचार-क्रियाणां लोपाः)
हिindeed
हि:
Sambandha/Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphatic/causal particle)
असंस्कृताःuncultured/unsanctified
असंस्कृताः:
Karta-samānādhikaraṇa (Subject complement)
TypeAdjective
Rootअ + संस्कृत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √कृ (धातु) + क्त)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त विशेषणम् (past participle)
विपन्नाःfallen/ruined
विपन्नाः:
Karta-samānādhikaraṇa (Subject complement)
TypeAdjective
Rootवि + पन्न (कृदन्त-प्रातिपदिक; √पद्/√पत् (धातु) + क्त)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; सर्वनाम (demonstrative pronoun)
भवन्तिbecome
भवन्ति:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (धातु)
Formलट्-लकारः (Present), प्रथम-पुरुषः (3rd), बहुवचनम्; परस्मैपदम्
अत्रhere
अत्र:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
संमार्जनजलाशिनःeaters of the water used for washing/cleaning
संमार्जनजलाशिनः:
Karta-samānādhikaraṇa (Predicate noun)
TypeNoun
Rootसंमार्जन + जल + आशिन् (प्रातिपदिकानि)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; समासः—तत्पुरुषः (संमार्जन-जलम् अश्नन्ति इति)

Unspecified (narrative voice within Dharmāraṇya Khaṇḍa; likely a Purāṇic teacher addressing a royal interlocutor)

Scene: A fallen ritualist, bereft of saṁskāra, appears as a gaunt preta-like being near a swept courtyard, lapping up the water used for cleansing; in the background, disciplined householders perform orderly rites.

V
Varṇāśrama
S
Saṃskāra

FAQs

Neglect of dharmic disciplines and saṃskāras leads to spiritual and existential decline, portrayed through a stark karmic consequence.

Dharmāraṇya is the sacred setting; the verse supports its moral-ritual framework rather than naming a separate tīrtha.

It warns against omission of varṇāśrama-ācāra and kriyā (prescribed rites and saṃskāras).