Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 79

आहत्य कोटितीर्थानां जलं वाप्यां मुमोच ह । यमतीर्थस्वरूपं च स्नानं कृत्वा मनोरमम्

āhatya koṭitīrthānāṃ jalaṃ vāpyāṃ mumoca ha | yamatīrthasvarūpaṃ ca snānaṃ kṛtvā manoramam

Er sammelte das Wasser von Kroren von Tīrthas und ließ es in jenen Teich strömen. Und dort, in der anmutigen Gestalt des Yama-Tīrtha, vollzog er das heilige Bad.

आहत्यhaving collected
आहत्य:
Purvakala-kriya (Absolutive/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootआ + हन् (धातु) → आहत्य (कृदन्त; ल्यप्)
Formअव्यय-कृदन्तम् (ल्यप्), पूर्वकालिक-क्रिया; अर्थे ‘समाहृत्य/संगृह्य’ (having gathered/collected)
कोटितीर्थानाम्of crores of sacred fords
कोटितीर्थानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकोटि + तीर्थ (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः, बहुवचनम्; तत्पुरुषः (कोटीनां तीर्थानाम्)
जलम्water
जलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootजल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
वाप्याम्in the pond/well
वाप्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवापी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
मुमोचreleased/poured
मुमोच:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootमुच् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
indeed
:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formनिपातः (emphatic/metrical particle)
यमतीर्थस्वरूपम्the form/nature of Yama-tīrtha
यमतीर्थस्वरूपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयम + तीर्थ + स्वरूप (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषः (यमतीर्थस्य स्वरूपम्)
and
:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्ययम्
स्नानम्bathing
स्नानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक; कृदन्त-भाव)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
कृत्वाhaving performed
कृत्वा:
Purvakala-kriya (Absolutive/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) → कृत्वा (कृदन्त; क्त्वा)
Formअव्यय-कृदन्तम् (क्त्वान्त), पूर्वकालिक-क्रिया (having done)
मनोरमम्delightful/beautiful
मनोरमम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमनोरम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (qualifying स्नानम्/स्वरूपम्)

Narrator (contextually within Sūta’s narration of Dharmāraṇya)

Tirtha: Dharmavāpī / Yama-tīrtha

Type: kund

Scene: A stepped pond gleams as if fed by many sacred rivers; streams labeled as various tīrthas pour in symbolically. A pilgrim performs snāna with hands joined; a subtle, austere presence of Yama as dharma-guardian is suggested in the background.

K
Koṭitīrtha (collective)
D
Dharmavāpī (implied)
Y
Yama-tīrtha
Y
Yama

FAQs

A tīrtha can embody the merit of countless holy waters; concentrated sacred geography offers accessible purification through snāna.

Yama-tīrtha is explicitly mentioned, with the pond (vāpī) receiving the waters of innumerable tīrthas.

Snāna (ritual bathing) at the site identified as Yama-tīrtha-svarūpa is indicated as the key practice.