Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 64
Devanagari script
यम उवाच । योजनद्वयविस्तीर्णं मन्नाम्ना तीर्थमुत्तमम् । मुक्तेश्च शाश्वतं स्थानं पावनं सर्वदेहिनाम्
Transliteration
yama uvāca | yojanadvayavistīrṇaṃ mannāmnā tīrthamuttamam | mukteśca śāśvataṃ sthānaṃ pāvanaṃ sarvadehinām
Translation
Yama sprach: „Möge in meinem Namen ein erhabenes Tīrtha entstehen, über zwei Yojanas weit: eine zeitlose Stätte der Mokṣa, reinigend für alle verkörperten Wesen.“
Word by Word
यमःYama
यमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन
योजन-द्वय-विस्तीर्णम्extended over two yojanas
योजन-द्वय-विस्तीर्णम्:
Karta (Predicate adjective/विधेय)
TypeAdjective
Rootयोजन (प्रातिपदिक) + द्वय (प्रातिपदिक) + विस्तीर्ण (कृदन्त; √स्तॄ/स्तृ)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन; ‘two-yojanas-extended’ इति विशेषण (to ‘tīrtham’)
मत्-नाम्नाby my name
मत्-नाम्ना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमत् (अस्मद्-प्रातिपदिक) + नामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
तीर्थम्sacred ford/place of pilgrimage
तीर्थम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
उत्तमम्excellent
उत्तमम्:
Karta (Predicate adjective/विधेय)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; विशेषण (to ‘tīrtham’)
मुक्तेःof liberation
मुक्तेः:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमुक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
शाश्वतम्eternal
शाश्वतम्:
Karta (Predicate adjective/विधेय)
TypeAdjective
Rootशाश्वत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; विशेषण (to ‘sthānam’)
स्थानम्place, abode
स्थानम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
पावनम्purifying
पावनम्:
Karta (Predicate adjective/विधेय)
TypeAdjective
Rootपावन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; विशेषण (to ‘sthānam/tīrtham’)
सर्वदेहिनाम्of all embodied beings
सर्वदेहिनाम्:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + देहिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन
Speaker
Yama
Characters & Entities
Y
YamaT
TīrthaM
Mukti (liberation)D
Dharmāraṇya (context)FAQs
A consecrated tīrtha is portrayed as both geographically defined and spiritually boundless—granting purification and liberation.
The tīrtha within Dharmāraṇya, requested to be established in Yama’s name and measured as two yojanas in extent.
No specific practice is named; the verse states the fruit (pāvanatva and mukti) of connection with the tīrtha.