Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 15

Devanagari script

इन्द्रासनभयाद्भीता हरिणा हरिसन्निधौ । प्रेषिताहं महाभाग सत्यं हि प्रवदाम्यहम्

Transliteration

indrāsanabhayādbhītā hariṇā harisannidhau | preṣitāhaṃ mahābhāga satyaṃ hi pravadāmyaham

Translation

„Aus Furcht um Indras Thron erschrocken, wurde ich von Hari gesandt, in Haris eigener Gegenwart. O Hochbegnadeter, wahrlich, ich spreche die Wahrheit.“

Word by Word

• इन्द्रासनभयात्: from fear of Indra's throne
• इन्द्रासनभयात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र + आसन + भय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; तत्पुरुष (इन्द्रस्य आसनम् → इन्द्रासनम्; इन्द्रासनस्य भयम् → इन्द्रासनभयम्)

• भीता: frightened
• भीता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: भीत (कृदन्त; √भी)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम्

• हरिणा: by Hari (Vishnu)
• हरिणा: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: हरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन

• हरिसन्निधौ: in the presence of Hari
• हरिसन्निधौ: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: हरि + सन्निधि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; तत्पुरुष (हरेः सन्निधिः)

• प्रेषिता: sent
• प्रेषिता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: प्र + √इष् (कृदन्त; causative/impelled sense)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम्

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, प्रथमा (1st), एकवचन

• महाभाग: O fortunate one
• महाभाग: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: महाभाग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; कर्मधारय (महान् भागः यस्य)

• सत्यम्: truth
• सत्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सत्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्मपदम्

• हि: indeed/for
• हि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: निपात (emphasis/assurance)

• प्रवदामि: I speak/tell
• प्रवदामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + √वद् (धातु)
• Form: लट् (Present), उत्तमपुरुष, एकवचन

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, प्रथमा (1st), एकवचन

Speaker

Varddhanī

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Hari-sannidhi (narrative locus)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Dharma

Visual Art Cues

Scene: Varddhanī, anxious yet resolute, declares she was sent in Hari’s presence due to fear for Indra’s throne; the scene hints at Viṣṇu’s calm authority contrasted with Indra’s agitation.

Characters & Entities

• Indra
• Hari (Viṣṇu)
• Varddhanī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even amid divine politics and fear, truthfulness is affirmed as a dharmic anchor, and tapas is shown to affect cosmic order.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tirtha is named; the Dharmāraṇya setting continues as the sacred background for the episode.

What ritualistic prescription is mentioned?

No ritual is prescribed; the verse emphasizes satya (speaking truth) and the theme of tapas being opposed.