Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 38

१ श्रीक्षेत्रे द्वितीयं चैव गोत्राणां त्रयमेव च । छांदनसस्तथा वत्सस्तृतीयं कुशमेव च

1 śrīkṣetre dvitīyaṃ caiva gotrāṇāṃ trayameva ca | chāṃdanasastathā vatsastṛtīyaṃ kuśameva ca

In Śrīkṣetra befindet sich die zweite Ansiedlung, und es gibt drei Gotras: Chāṃdanasa, Vatsa und als drittes wahrlich Kuśa.

śrīkṣetrein the sacred place (Śrīkṣetra)
śrīkṣetre:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootśrī-kṣetra (प्रातिपदिक; श्री + क्षेत्र)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; अधिकरण (locative)
dvitīyamsecond
dvitīyam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootdvitīya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/प्रथमा or 2nd/द्वितीया), एकवचन; क्रमवाचक विशेषण
caand
ca:
Sambandha/Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
evaindeed/just
eva:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)
gotrāṇāmof the lineages (gotras)
gotrāṇām:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootgotra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन; सम्बन्ध (genitive)
trayamthree
trayam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottraya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/प्रथमा or 2nd/द्वितीया), एकवचन; संख्यावाचक विशेषण
evaindeed/just
eva:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)
caand
ca:
Sambandha/Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
chāṃdanasaḥChāṃdanasa (a name)
chāṃdanasaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootchāṃdanasa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; नाम (proper name)
tathālikewise/also
tathā:
Connector (समुच्चय/अन्वय)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formतुल्यताबोधक/समुच्चयार्थक अव्यय (adverb: likewise)
vatsaḥVatsa (a name)
vatsaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootvatsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; नाम (proper name)
tṛtīyamthird
tṛtīyam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottṛtīya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/प्रथमा or 2nd/द्वितीया), एकवचन; क्रमवाचक विशेषण
kuśamKuśa (a name)
kuśam:
Karma/Predicate-Nominal (कर्म/विधेय)
TypeNoun
Rootkuśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/प्रथमा or 2nd/द्वितीया), एकवचन; नाम (proper name)
evaindeed/just
eva:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)
caand
ca:
Sambandha/Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)

Brahmā

Tirtha: Śrīkṣetra (Puruṣottama-kṣetra)

Type: kshetra

Scene: A calm, didactic scene: a sage enumerates the ‘second settlement’ within Śrīkṣetra and names three gotras—Chāṃdanasa, Vatsa, and Kuśa—suggesting a sacred map overlaid with lineage markers.

Ś
Śrīkṣetra
G
Gotra
C
Chāṃdanasa
V
Vatsa
K
Kuśa

FAQs

Holy places are organized with precise social-ritual lineages, showing how dharma is maintained through ordered tradition.

Śrīkṣetra is cited as a key sacred location in the sequence, identified together with its gotra structure.

The verse provides gotra identification—useful for rites where gotra must be stated (saṅkalpa, dāna, śrāddha).