Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 204

स्थानभ्रष्टाः कृताः पूर्वं चातुर्विद्या द्विजातयः । जीर्णोद्धारेण रामेण स्थापिताः पुनरेव हि । पूर्वजन्मनि भो विप्रा हरिपूजा कृता मया

sthānabhraṣṭāḥ kṛtāḥ pūrvaṃ cāturvidyā dvijātayaḥ | jīrṇoddhāreṇa rāmeṇa sthāpitāḥ punareva hi | pūrvajanmani bho viprā haripūjā kṛtā mayā

Einst waren die Zweimalgeborenen, kundig in den vier Veden, von ihren rechtmäßigen Sitzen verdrängt worden. Doch durch Rāmas Wiederherstellung des Verfallenen wurden sie abermals eingesetzt. O Brāhmaṇas, in einer früheren Geburt habe ich Hari verehrt.

स्थानभ्रष्टाःfallen from their place/status
स्थानभ्रष्टाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस्थान + भ्रष्ट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम्
कृताःmade, rendered
कृताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Root√कृ (धातु) → कृत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम्
पूर्वम्formerly, earlier
पूर्वम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्वम् (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
चातुर्विद्याःthose of the fourfold learning (four Vedas/branches)
चातुर्विद्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचतुर् + विद्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; (चतुर्विद्या इति द्विगु-समासः)
द्विजातयःtwice-born (Brahmins etc.)
द्विजातयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्वि + जाति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
जीर्णोद्धारेणby renovation/repair of what was decayed
जीर्णोद्धारेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootजीर्ण + उद्धार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
रामेणby Rama
रामेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
स्थापिताःestablished, reinstated
स्थापिताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Root√स्था (धातु) → स्थापित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम्
पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formपुनरावृत्त्यर्थक-अव्यय (adverb)
एवindeed
एव:
Sambandha/Emphasis (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय (particle of emphasis)
हिfor, indeed
हि:
Sambandha/Discourse (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formहेतौ/निश्चये-अव्यय (particle)
पूर्वजन्मनिin a former birth
पूर्वजन्मनि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपूर्व + जन्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
भोO!
भो:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeIndeclinable
Rootभो (अव्यय)
Formसम्बोधनार्थक-अव्यय (vocative particle)
विप्राःO Brahmins
विप्राः:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), बहुवचन
हरिपूजाworship of Hari
हरिपूजा:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहरि + पूजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
कृताwas performed
कृता:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु) → कृत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; (कृता इति कर्मणि-प्रयोगे ‘was done’)
मयाby me
मया:
Kartr (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुष-सर्वनाम, तृतीया-विभक्ति, एकवचन

A devotee/narrative voice addressing brāhmaṇas (speaker not explicit; internal monologue or testimony within the episode)

Tirtha: Dharmāraṇya (implied)

Type: kshetra

Listener: viprāḥ (brāhmaṇas) (addressed)

Scene: A ‘Rāma’ figure overseeing restoration: craftsmen rebuilding a fallen shrine or learning-hall; brāhmaṇas with manuscripts regain their seats; a subtle vision of Hari in the background indicating past-life worship.

R
Rāma
B
Brāhmaṇas (dvijātayaḥ)
H
Hari (Viṣṇu)

FAQs

Restoring sacred institutions and reinstating dhārmic order is a high merit act, ripening from past devotion and generating present stability.

The verse supports the Dharmāraṇya/Rāmeśvara narrative milieu, highlighting restoration within a sacred geography rather than naming a new site.

Jīrṇoddhāra (renovation/restoration) and pūjā (worship), explicitly Hari-pūjā, are upheld as meritorious acts.