Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 33

सोष्णीषमस्तका ये च कथां शृण्वंति पावनीम् । ते बलाकाः प्रजायन्ते पापिनो मनुजाधमाः

soṣṇīṣamastakā ye ca kathāṃ śṛṇvaṃti pāvanīm | te balākāḥ prajāyante pāpino manujādhamāḥ

Jene Sünder, die Niedrigsten unter den Menschen, die die reinigende heilige Erzählung mit noch bedecktem Haupt (aus Respektlosigkeit) hören, werden als balākā-Vögel wiedergeboren, als Kraniche oder Reiher.

स-उष्णीष-मस्तकाःhaving (their) heads covered with a turban
स-उष्णीष-मस्तकाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस (उपसर्ग/अव्यय) + उष्णीष (प्रातिपदिक) + मस्तक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; समासः—तत्पुरुषः (उष्णीषयुक्तं मस्तकं येषाम्/उष्णीषेण मस्तकं)
येwho (those who)
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; सम्बन्धसूचक-सर्वनाम
and
:
Sambandha/Connector
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात (conjunction)
कथाम्story, discourse
कथाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकथा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
शृण्वन्तिhear, listen
शृण्वन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन
पावनीम्purifying
पावनीम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपावनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणं—कथाम्
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
बलाकाःcranes (birds)
बलाकाः:
Karta (Subject Complement/प्रथमा-प्रत्यय)
TypeNoun
Rootबलाका (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
प्रजायन्तेare born, come to be
प्रजायन्ते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + जन् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन
पापिनःsinful
पापिनः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपापिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषणं—ते/मनुजाधमाः
मनुज-अधमाःlowest of men
मनुज-अधमाः:
Karta (Subject Complement/प्रथमा-प्रत्यय)
TypeNoun
Rootमनुज (प्रातिपदिक) + अधम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; समासः—कर्मधारयः (अधमा मनुजाः)

Unknown (context not supplied; likely a purāṇic narrator within Brahmottarakhaṇḍa)

Scene: A purāṇa-kathā assembly: a vyāsa on a low āsana, listeners seated on the ground; one man keeps his head covered in casual disregard; the narrative’s moral consequence is symbolized by a crane/heron silhouette behind him.

FAQs

Approach purāṇic kathā with reverence; disrespectful listening becomes a karmic fault.

No specific tīrtha is named in this verse; it teaches general dharma for kathā-śravaṇa.

Maintain respectful posture and decorum—here, not covering the head while listening.