Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 37

तीर्थानामयुतं तद्वत्कुब्जायाः सङ्गमे स्थितम् । शतं हिरण्यगर्भायाः सङ्गमे समवस्थितम्

tīrthānāmayutaṃ tadvatkubjāyāḥ saṅgame sthitam | śataṃ hiraṇyagarbhāyāḥ saṅgame samavasthitam

Am Zusammenfluss der Kubjā weilt ebenso eine Menge von Tīrthas, zehntausend an der Zahl; und am Zusammenfluss namens Hiraṇyagarbhā sollen hundert Tīrthas fest gegründet sein.

तीर्थानाम्of the tīrthas
तीर्थानाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; षष्ठीविभक्ति; बहुवचन
अयुतम्ten thousand
अयुतम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअयुत (प्रातिपदिक; संख्या)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन; संख्यावाचक (ten thousand)
तद्वत्likewise, similarly
तद्वत्:
Sambandha (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतद्वत् (अव्यय/तद्धितान्त)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: ‘likewise’)
कुब्जायाःof Kubjā
कुब्जायाः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकुब्जा (प्रातिपदिक; नदी/स्थाननाम)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठीविभक्ति; एकवचन
सङ्गमेat the confluence
सङ्गमे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसङ्गम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमीविभक्ति; एकवचन
स्थितम्situated
स्थितम्:
Kriya (Predicative/क्रियाविशेषण-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Root√स्था (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन
शतम्a hundred
शतम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशत (प्रातिपदिक; संख्या)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन; संख्यावाचक
हिरण्यगर्भायाःof Hiraṇyagarbhā
हिरण्यगर्भायाः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootहिरण्यगर्भा (प्रातिपदिक; नदी/स्थाननाम)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठीविभक्ति; एकवचन
सङ्गमेat the confluence
सङ्गमे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसङ्गम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमीविभक्ति; एकवचन
समवस्थितम्fully situated, established
समवस्थितम्:
Kriya (Predicative/क्रियाविशेषण-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootसम्-अव-√स्था (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन

Mārkaṇḍeya (as referenced in this adhyāya’s narration)

Tirtha: Kubjā-saṅgama; Hiraṇyagarbhā-saṅgama

Type: sangam

Scene: Two river junctions shown as paired vignettes: Kubjā confluence bustling with pilgrims (ten-thousand tīrtha aura), and Hiraṇyagarbhā confluence with a subtle golden glow, a lotus motif rising from the water to suggest cosmogony.

K
Kubjā
H
Hiraṇyagarbhā
T
tīrtha
S
saṅgama

FAQs

The verse exalts saṅgamas (river confluences) as concentrated fields of merit where innumerable tīrthas are believed to be spiritually present.

The confluences associated with Kubjā and Hiraṇyagarbhā, presented as powerful saṅgama-tīrthas within the Revā Khaṇḍa sacred landscape.

No explicit rite is stated in this verse; it primarily provides tīrtha-pramāṇa (the count and prominence of tīrthas) to inspire pilgrimage, snāna, and devotion at these confluences.