Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 62

क्लेशयित्वा निजं कायमुपायैर्बहुभिस्तु किम् । भज रेवां शिवं प्राप्य सुखसाध्यं परं पदम्

kleśayitvā nijaṃ kāyamupāyairbahubhistu kim | bhaja revāṃ śivaṃ prāpya sukhasādhyaṃ paraṃ padam

Wozu den eigenen Leib mit vielen ersonnenen Methoden quälen? Verehre Revā und Śiva und erlange den höchsten Stand, leicht zu erreichen durch ihre Gnade.

क्लेशयित्वाhaving afflicted
क्लेशयित्वा:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier)
TypeVerb
Rootक्लेशय् (धातु; √क्लिश् causative)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभावः; धातु: √क्लिश् (to afflict) णिच्-प्रयोग (causative)
निजम्one's own
निजम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootनिज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; विशेषणम् (qualifying कायम्)
कायम्body
कायम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootकाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
उपायैःby means
उपायैः:
Karaṇa (Instrument)
TypeNoun
Rootउपाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन
बहुभिःmany
बहुभिः:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; विशेषणम् (qualifying उपायैः)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अनुवाद-अव्यय (particle: but/indeed)
किम्what (use)?
किम्:
Prayojana (Rhetorical predicate)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नार्थक (what?)
भजworship
भज:
Kriyā (Action)
TypeVerb
Rootभज् (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ), परस्मैपद, मध्यमपुरुष, एकवचन
रेवाम्Reva
रेवाम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootरेवा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
शिवम्Śiva
शिवम्:
Karma (Object/apposition)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
प्राप्यhaving attained
प्राप्य:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier)
TypeVerb
Rootप्र-आप् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभावः; धातु: √आप् (to obtain) उपसर्ग: प्र-
सुखसाध्यम्easily attainable
सुखसाध्यम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier of पदम्)
TypeAdjective
Rootसुख + साध्य (प्रातिपदिक; √साध्)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; समासः तृतीया-तत्पुरुषः (सुखेन साध्यम् = achievable with ease)
परम्supreme
परम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; विशेषणम् (qualifying पदम्)
पदम्state/abode
पदम्:
Karma (Object/Goal)
TypeNoun
Rootपद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

Unspecified exhorter within the Revā-khaṇḍa narrative

Tirtha: Revā (Narmadā)

Type: kshetra

Scene: An ascetic with harsh implements and strained posture is contrasted with a serene devotee on the Narmadā bank offering simple worship to Śiva; above, the ‘supreme state’ is symbolized by radiant stillness.

R
Revā (Narmadā)
Ś
Śiva

FAQs

The Purāṇic path emphasizes devotion and tīrtha-worship as a compassionate, accessible means to the highest goal.

Revā (Narmadā), paired with Śiva as the liberating focus of the region.

Worship of Revā and Śiva rather than self-tormenting practices.