Previous Mantra

Mantra 34

Rishi: Ṛgvedic provenance (Indra–Aśvin–Sarasvatī nexus); specific ṛṣi not specified here
Devata: Aśvins; Indra; Sarasvatī
Chandas: Triṣṭubh-like (ṛgvedic-style verse)

पु॒त्रमि॑व पि॒तरा॑व॒श्विनो॒भेन्द्रा॒वथु॒: काव्यै॑र्द॒ᳪसना॑भिः । यत्सु॒रामं॒ व्यपि॑ब॒: शची॑भि॒: सर॑स्वती त्वा मघवन्नभिष्णक्

putrám iva pitarāv aśvinó bhéndrāv athuḥ kā́vyair daṃ́sānābhiḥ | yát surā́maṃ vyápibaḥ śácībhiḥ | sárasvatī tvā maghavann abhiṣṇak

Wie zwei Väter einem Sohn, so halfen dir die Aśvins, o freigebiger Indra, mit Kāvya-Kunst und wunderwirkenden Kräften, als du die Surā mit deinen wirksamen Energien trankst. Sarasvatī, o Maghavan, hat dich (zum Sieg) angetrieben.

पुत्रम्-इव । पितरौ । अश्विनौ । भेन्द्र । अवथुः । काव्यैः । दंसनाभिः । यत् । सुराम् । वि । अपिबः । शचीभिः । सरस्वती । त्वा । मघवन् । अभिष्णक्

पुत्रम्son (as object)
पुत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootपुत्र
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
पितरौthe two parents
पितरौ:
Kartā
TypeNoun
Rootपितृ
अश्विनौthe two Aśvins
अश्विनौ:
Kartā
TypeNoun (Deity name)
Rootअश्विन्
इन्द्रौthe two Indras (dual form used honorifically/paired)
इन्द्रौ:
Kartā
TypeNoun (Deity name)
Rootइन्द्र
अवथुःyou two helped/protected
अवथुः:
TypeVerb
Rootअव् (अवते ‘to protect’)
काव्यैःwith poetic (inspired) utterances
काव्यैः:
Karaṇa
TypeNoun/Adjective
Rootकाव्य
दंसनाभिःwith wondrous powers/deeds
दंसनाभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootदंसना
यत्that which
यत्:
Karma
TypePronoun/Relative
Rootयद्
सुराम्sura-liquor
सुराम्:
Karma
TypeNoun
Rootसुरा
व्यपिबःyou drank (up), you drank apart/fully
व्यपिबः:
TypeVerb
Rootपा (पिबति ‘to drink’) + वि
शचीभिःwith powers/skills (śacīs)
शचीभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootशची
सरस्वतीSarasvatī
सरस्वती:
Kartā
TypeNoun (Deity name)
Rootसरस्वती
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद्
मघवन्O bountiful one (Indra)
मघवन्:
TypeNoun (epithet)
Rootमघवन्
अभिष्णक्(she) overcame/pressed upon (you)
अभिष्णक्:
TypeVerb
Rootअभि-ष्णक् (वैदिक क्रियापद; ‘to press/strike/overpower’, also ‘to anoint/assail’ in context)
A
Aśvins
I
Indra (Maghavan)
S
Sarasvatī