Rig Veda 6.47.23 — Mandala 6, Sukta 47, Mantra 23

Sukta 6.47

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya (traditional)

Devata: Indra (implicit, as the power behind the winning); patron Divodāsa named

Chandas: Anuṣṭubh-like cadence possible; however within RV 6.47 sequence likely Triṣṭubh context—needs verse-metrical check

Samhita Patha (Devanagari)

दशाश्वान्दश कोशान्दश वस्त्राधिभोजना । दशो हिरण्यपिण्डान्दिवोदासादसानिषम् ॥

Transliteration

dáśāśvān dáśa kośā́n dáśa vástrā́dhibhojanā | dáśo hiraṇyapiṇḍā́n divódāsād asāniṣam ||

Translation

Zehn Rosse, zehn Schatzkisten, zehn Gewänder samt nährender Genüsse; zehn Klumpen Gold — von Divodāsa errangen wir dies.

Word by Word

• दश: ten
• दश: Karma (विशेषण-रूपेण)
• Type: Adjective (numeral)
• Root: दशन् (संख्या-प्रातिपदिक)

• अश्वान्: horses
• अश्वान्: Karma
• Type: Noun
• Root: अश्व (प्रातिपदिक)

• दश: ten
• दश: Karma (विशेषण-रूपेण)
• Type: Adjective (numeral)
• Root: दशन् (संख्या-प्रातिपदिक)

• कोशान्: containers/vessels; (also) storehouses
• कोशान्: Karma
• Type: Noun
• Root: कोश (प्रातिपदिक)

• दश: ten
• दश: Karma (विशेषण-रूपेण)
• Type: Adjective (numeral)
• Root: दशन् (संख्या-प्रातिपदिक)

• वस्त्राणि: garments/cloths
• वस्त्राणि: Karma
• Type: Noun
• Root: वस्त्र (प्रातिपदिक)

• अधि: over, in addition
• अधि: (क्रियाविशेषण/उपसर्ग)
• Type: Indeclinable
• Root: अधि (उपसर्ग/अव्यय)

• भोजना: foods/provisions
• भोजना: Karma
• Type: Noun
• Root: भोजन (प्रातिपदिक; from √भुज् ‘to enjoy/eat’)

• दश: ten
• दश: Karma (विशेषण-रूपेण)
• Type: Adjective (numeral)
• Root: दशन् (संख्या-प्रातिपदिक)

• हिरण्यपिण्डान्: lumps/masses of gold
• हिरण्यपिण्डान्: Karma
• Type: Noun
• Root: हिरण्य-पिण्ड (समास; प्रातिपदिक)

• दिवोदासात्: from Divodāsa
• दिवोदासात्: Apādāna
• Type: Noun (proper name)
• Root: दिवोदास (प्रातिपदिक; नाम)

• असानिषम्: I won/obtained
• असानिषम्: Kartā (अहं) + मुख्यक्रिया
• Type: Verb
• Root: √सन् (सन्/सन्॑ ‘to win, obtain’) with preverb आ- → आ√सन्