Rig Veda 1.110.6: Mandala 1, Sukta 110, Mantra 6

Sukta 1.110

Rishi: Ribhu-praise tradition within RV 1.110.

Devata: Ribhus; supportive invocation to mid-region powers through manīṣā.

Chandas: Trishtubh.

Samhita Patha (Devanagari)

आ मनीषामन्तरिक्षस्य नृभ्यः स्रुचेव घृतं जुहवाम विद्मना । तरणित्वा ये पितुरस्य सश्चिर ऋभवो वाजमरुहन्दिवो रजः ॥

Transliteration

ā́ manīṣā́m antárikṣasya nṛ́bhyaḥ srucéva ghṛtáṃ juhavāma vidmánā | taraṇitvā́ yé pitúr asya saścirá ṛ́bhavo vā́jam aruhan divó rájaḥ ||

Translation

Mit Erkenntnis bringen wir dar — wie geklärte Butter im Opferlöffel — den lichten Reichtum unserer inspirierten Einsicht den Männern des Mittelraums (Antarikṣa). Jene Ṛbhus, die durch die Kraft des Hinübertragens am Vater festhielten, bestiegen den Vāja und stiegen empor in den leuchtenden Bezirk des himmlischen Raumes.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• आ: towards; hither
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/निपात)

• मनीषाम्: thought; inspired insight
• मनीषाम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: मनीषा (प्रातिपदिक)

• अन्तरिक्षस्य: of the mid-air; of the atmosphere
• अन्तरिक्षस्य: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: अन्तरिक्ष (प्रातिपदिक)

• नृभ्यः: for the men; for the heroes
• नृभ्यः: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: नृ (प्रातिपदिक)

• स्रुचा: with a ladle
• स्रुचा: करण
• Type: Noun
• Root: स्रुच् (प्रातिपदिक)

• इव: like; as
• इव: —
• Type: Indeclinable
• Root: इव (निपात)

• घृतम्: ghee; clarified butter
• घृतम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: घृत (प्रातिपदिक)

• जुहवाम: let us two pour/offer (into the fire)
• जुहवाम: क्रिया
• Type: Verb
• Root: हु (धातु)

• विद्मना: with knowledge; by skill/insight
• विद्मना: करण
• Type: Noun
• Root: विद्मन् (प्रातिपदिक; √विद् ‘जान’ से)

• तरणित्वाः: the overcomers; the crossers (swift helpers)
• तरणित्वाः: कर्तृ
• Type: Adjective/Noun
• Root: तरणित्व (प्रातिपदिक; ‘तरणि’/‘तरण’ से)

• ये: who
• ये: कर्तृ (सम्बन्धवाचक)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पितुः: of the father
• पितुः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)

• अस्य: of this (one)
• अस्य: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सश्चिरे: they accompanied; they followed closely
• सश्चिरे: क्रिया
• Type: Verb
• Root: सच् (धातु) / ससच् (वैदिक परस्मैपद-परिपूर्ण)

• ऋभवः: the Rbhus (artisan-gods)
• ऋभवः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: ऋभु (प्रातिपदिक)

• वाजम्: prize; strength; (winning) might
• वाजम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: वाज (प्रातिपदिक)

• अरुहन्: they mounted; they ascended
• अरुहन्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: रुह् (धातु)

• दिवः: of heaven; of the sky
• दिवः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: द्यौ/दिव् (प्रातिपदिक)

• रजः: the airy space; the expanse (region)
• रजः: कर्म/अधिकरण (गत्यर्थे)
• Type: Noun
• Root: रजस् (प्रातिपदिक)