Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

औषधिपर्वताहरणम् / The Retrieval of the Herb

Bearing Mountain

नैरृतेन्द्रमहावीर्यस्वरेणत्वाऽभिलक्ष्ये ।पीड्यमानशशितैर्बाणैर्नत्वापश्यामिचक्षुषा ।।6.74.17।।

nairṛtendra mahāvīrya svareṇa tvābhilakṣye |

pīḍyamānaḥ śitair bāṇair na tvā paśyāmi cakṣuṣā ||6.74.17||

„O Herr der Rākṣasas, groß an Tapferkeit — an deiner Stimme erkenne ich dich. Von scharfen Pfeilen gequält, kann ich dich mit meinen Augen nicht sehen.“

नैरृतेन्द्रमहावीर्यस्वरेणby the mighty-voiced tone of the lord of Rakshasas
नैरृतेन्द्रमहावीर्यस्वरेण:
करण (Karana/Instrument)
TypeNoun
Rootनैरृत-इन्द्र-महा-वीर्य-स्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषसमासः (नैरृतेन्द्रस्य महावीर्यस्य स्वरः)
त्वाyou
त्वा:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया (2nd), एकवचन (enclitic form)
अभिलक्ष्येI recognize / identify
अभिलक्ष्ये:
क्रिया (Main verb)
TypeVerb
Rootअभि-लक्ष् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, उत्तमपुरुष (1st), एकवचन
पीड्यमानःbeing tormented / pressed
पीड्यमानः:
कर्ता-विशेषण (Subject qualifier)
TypeVerb
Rootपीड् (धातु)
Formवर्तमानकाले कर्मणि शानच्-प्रत्ययान्त कृदन्त (Present passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
शितैःsharp
शितैः:
करण-विशेषण (Instrument qualifier)
TypeAdjective
Rootशित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषणम् (बाणैः)
बाणैःby arrows
बाणैः:
करण (Karana/Instrument)
TypeNoun
Rootबाण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
not
:
निषेध (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (Negation particle)
त्वाyou
त्वा:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया, एकवचन (enclitic)
पश्यामिI see
पश्यामि:
क्रिया (Main verb)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, उत्तमपुरुष, एकवचन
चक्षुषाwith (my) eyes
चक्षुषा:
करण (Karana/Instrument)
TypeNoun
Rootचक्षुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

Vibheeshana (Rakshasa)! Indeed, Hanuman, the foremost of Vanaras, by whose birth, Anjana and Supraja are blessed as parents, are they alive?

J
Jāmbavān
V
Vibhīṣaṇa

FAQs

Truthful acknowledgment of one’s condition and clear communication in hardship help others act rightly; satya supports effective, dharmic action.

Jāmbavān is so wounded that his sight fails; he identifies Vibhīṣaṇa by voice.

Honesty and composure under pain—Jāmbavān reports his limits without confusion or exaggeration.