Previous Verse
Next Verse

Shloka 76

युद्धकाण्डे एकोनषष्टितमः सर्गः

Rāvaṇa’s Assault on Nīla and Lakṣmaṇa; Hanumān Bears Rāma

तद्विकीर्णंगिरेश्शृङ्गंदृष्टवाहरिचमूपतिः ।कालानगिरिवजज्वालकोपेनपरवीरहा ।।6.59.76।।

tad vikīrṇaṃ gireḥ śṛṅgaṃ dṛṣṭvā hari-camūpatiḥ | kālānagir iva jajvāla kopena paravīrahā || 6.59.76 ||

Als der Affenheerführer den zersplitterten Berggipfel sah, loderte Nīla, der Bezwinger feindlicher Helden, vor Zorn auf wie das Feuer der Weltenvernichtung.

सःhe
सः:
Karta (कर्ता; refers to नीलः)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन, पुंलिङ्ग
अश्वकर्णान्aśvakarṇa trees
अश्वकर्णान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootअश्वकर्ण (प्रातिपदिक; वृक्ष-नाम)
Formद्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), बहुवचन, पुंलिङ्ग
धान्dhāna trees
धान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootधान (प्रातिपदिक; वृक्ष-नाम)
Formद्वितीया-विभक्ति, बहुवचन, पुंलिङ्ग
शालान्śāla trees
शालान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशाल (प्रातिपदिक; वृक्ष-नाम)
Formद्वितीया-विभक्ति, बहुवचन, पुंलिङ्ग
and
:
Samuccaya (समुच्चय/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात (conjunction)
चूतान्mango trees
चूतान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचूत (प्रातिपदिक; आम्र-वृक्ष)
Formद्वितीया-विभक्ति, बहुवचन, पुंलिङ्ग
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात (conjunction)
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle)
सुपुष्पितान्in full bloom
सुपुष्पितान्:
Visheshana (विशेषण of चूतान्/वृक्षान्)
TypeAdjective
Rootसु + पुष्पित (प्रातिपदिक; कृदन्त from पुष्प्/पुष्प)
Formद्वितीया-विभक्ति, बहुवचन, पुंलिङ्ग; क्त-प्रत्ययान्त/निष्पन्न-विशेषण: 'well-flowered'
अन्यान्other
अन्यान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति, बहुवचन, पुंलिङ्ग; विशेषण of वृक्षान्
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात
विविधान्various
विविधान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविविध (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति, बहुवचन, पुंलिङ्ग; विशेषण of वृक्षान्
वृक्षान्trees
वृक्षान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootवृक्ष (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), बहुवचन, पुंलिङ्ग
नीलःNila
नीलः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootनील (प्रातिपदिक; नाम)
Formप्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन, पुंलिङ्ग
चिक्षेपhurled, threw
चिक्षेप:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootक्षिप् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
संयुगेin battle
संयुगे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootसंयुग (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन, नपुंसकलिङ्ग

Endowed with a great mind and energetic Hanuman became alert and seeking to fight with Ravana, feeling fresh, enraged, looking at Nila said "It is not correct to attack one who is fighting with another."

N
Nīla
R
Rāvaṇa
M
mountain peak

FAQs

Righteous struggle may include controlled wrath: anger becomes dhārmic when it fuels protection and justice rather than cruelty or ego.

Nīla reacts to Rāvaṇa’s destruction of his projectile, becoming intensely enraged.

Indomitable spirit and battle-fervor in service of the host’s protection.