Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

राक्षसेन्द्रनिवेशनविचारः

Survey of Ravana’s Residence and Lanka’s Inner Quarters

अवप्लुत्य महावेगः प्रहस्तस्य निवेशनम्।ततोऽन्यत्पुप्लुवे वेश्म महापार्श्वस्य वीर्यवान्।।।।

avaplutya mahāvegaḥ prahastasya niveśanam |

tato 'nyat pupluve veśma mahāpārśvasya vīryavān ||5.6.17||

Mit gewaltigem Schwung sprang der Mächtige aus Prahastas Wohnsitz; dann setzte er zu einem weiteren Sprung an — zum Hause Mahāpārśvas.

अवप्लुत्यhaving leapt down
अवप्लुत्य:
Kriya (पूर्वकाले क्रिया)
TypeVerb
Rootअव- + प्लु (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formक्त्वान्त/ल्यपन्त अव्ययकृदन्त (gerund), पूर्वकाल (having jumped down)
महावेगःof great speed
महावेगः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमहा (प्रातिपदिक) + वेग (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (of the subject)
प्रहस्तस्यof Prahasta
प्रहस्तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootप्रहस्त (प्रातिपदिक/नाम)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन (genitive)
निवेशनम्residence
निवेशनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनिवेशन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (object)
ततःthen/from there
ततः:
Adhikarana (अधिकरण-काल/देश)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb), अपादानार्थ/क्रम (then/from there)
अन्यत्another
अन्यत्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (of वेश्म)
पुप्लुवेleapt
पुप्लुवे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्लु (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
वेश्मhouse/mansion
वेश्म:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवेश्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (object)
महापार्श्वस्यof Mahāpārśva
महापार्श्वस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + पार्श्व (प्रातिपदिक/नाम)
Formकर्मधारय-समास (नाम); पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
वीर्यवान्valiant
वीर्यवान्:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootवीर्यवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (of subject)

Then the great vanara leaped from the residence of Kumbhakarna which looked like a cloud to Vibhishana's.

H
Hanumān
P
Prahasta
M
Mahāpārśva
L
Laṅkā

FAQs

Dharma is effective service: Hanumān uses strength and speed in a disciplined way, advancing the righteous objective rather than seeking conflict.

Hanumān rapidly traverses key rākṣasa commanders’ residences while searching within Laṅkā.

Vigor directed by purpose—swift capability under control.