Previous Verse
Next Verse

Shloka 96

सुन्दरकाण्डे अष्टपञ्चाशः सर्गः

हनुमद्वृत्तान्तकथनम्, सीताभिज्ञान-प्रदानम्, लङ्कादाह-वर्णनम्

तस्य मां विद्धि भृत्यं त्वं हनुमन्तमिहागतम्।भर्त्राहं प्रेषितस्तुभ्यं रामेणाक्लिष्टकर्मणा।।।।

tasya māṃ viddhi bhṛtyaṃ tvaṃ hanumantam ihāgatam | bhartrāhaṃ preṣitas tubhyaṃ rāmeṇākliṣṭakarmaṇā ||

«Wisse, dass ich sein Diener bin — Hanumān, der hierher gekommen ist. Dein Gemahl Rāma, unermüdlich im Handeln, hat mich zu dir gesandt.»

तस्यof him (Rama)
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसक, षष्ठी, एकवचन
माम्me
माम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया, एकवचन
विद्धिknow/understand
विद्धि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formलोट्-लकार (आज्ञार्थ/Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
भृत्यम्servant
भृत्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभृत्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘माम्’ इत्यस्य विशेषण (as predicate accusative)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन
हनुमन्तम्Hanuman
हनुमन्तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootहनुमन्त् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘माम्’ इत्यस्य apposition
इहhere
इह:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय
आगतम्arrived
आगतम्:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootआ-गम् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘हनुमन्तम्’ विशेषण
भर्त्राby (your) husband
भर्त्रा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootभर्तृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन
प्रेषितःsent
प्रेषितः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootप्र-इष्/प्रेष् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘अहम्’ विशेषण
तुभ्यम्to you/for you
तुभ्यम्:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी (सम्प्रदान), एकवचन
रामेणby Rama
रामेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन
अक्लिष्टकर्मणाby the tireless-in-action (Rama)
अक्लिष्टकर्मणा:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootअक्लिष्ट + कर्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; कर्मधारयः (अक्लिष्टं कर्म यस्य) — ‘रामेण’ विशेषण

'I came here as a servant sent by your tireless husband to find you.

H
Hanumān
S
Sītā
R
Rāma

FAQs

Sevā (service) aligned with truth: dharma is enacted through loyal service to a righteous cause, expressed without self-aggrandizement.

Hanumān formally identifies himself as Rāma’s emissary, clarifying his role and mission to reassure Sītā.

Hanumān’s devotion and humility: he defines himself primarily as a servant fulfilling duty.