Previous Verse
Next Verse

Shloka 30

सप्तपञ्चाशः सर्गः

Hanumān’s Return, Roar of Success, and the Announcement “Sītā Seen”

हर्षेणापूर्यमाणोऽसौ रम्ये पर्वतनिर्झरे।।।।छिन्नपक्ष इवाऽकाशात्पपात धरणीधरः।

harṣeṇāpūryamāṇo 'sau ramye parvata-nirjhare | chinna-pakṣa ivākāśāt papāta dharaṇīdharaḥ ||

Von Freude erfüllt stürzte er aus dem Himmel an das Ufer eines lieblichen Gebirgsbaches herab, wie ein Berg, dem die Flügel abgeschnitten sind und der aus der Höhe fällt.

हर्षेणwith joy
हर्षेण:
Karaṇa/Hetu (करण/हेतु)
TypeNoun
Rootहर्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; करण/हेतु-भाव (instrumental/causal nuance)
आपूर्यमाणःbeing filled
आपूर्यमाणः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootआ-पॄ (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त (Present passive participle, शानच्/मान), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; अर्थ: being filled
असौthat one
असौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
रम्येbeautiful
रम्ये:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootरम्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; विशेषणम् (of ‘nirjhare’)
पर्वत-निर्झरेat the mountain-stream
पर्वत-निर्झरे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक) + निर्झर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी): ‘पर्वतस्य निर्झरः’; पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
छिन्न-पक्षःwith wings cut off
छिन्न-पक्षः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootछिन्न (छिद् धातोः क्त, कृदन्त-प्रातिपदिक) + पक्ष (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समास: ‘छिन्नौ पक्षौ यस्य’; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; उपमेय-विशेषणम्
इवlike
इव:
Sambandha (सम्बन्ध/उपमा)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमा-निपात
आकाशात्from the sky
आकाशात्:
Apādāna (अपादान)
TypeNoun
Rootआकाश (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन
पपातfell, descended
पपात:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootपत् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमा-पुरुष (3rd), एकवचन
धरणीधरःa mountain (lit. earth-holder)
धरणीधरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootधरणी (प्रातिपदिक) + धर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास: ‘धरणीं धरति’ (mountain); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; उपमेय-नाम

Overwhelmed with immeasurable joy, Hanuman descended from the sky like the mountain with its wings cut off and dropped on the bank of a mountain stream.

H
Hanumān

FAQs

The verse highlights dharmic fulfillment—joy arises not from conquest but from accomplishing a righteous objective.

Hanumān finishes his flight and lands near the mountain streams where the Vānaras await.

Controlled power—he descends decisively, yet with inner joy and composure after success.