Previous Verse

Shloka 23

सीताव्यथा

वर्णनम् / Sītā’s Distress and Rāvaṇa’s Attempt at Coercive Allurement

समीक्षमाणां रुदतीमनिन्दितां सुपक्ष्मताम्रायतशुक्ललोचनाम्।अनुव्रतां राममतीव मैथिलीं प्रलोभयामास वधाय रावणः।।।।

samīkṣamāṇāṃ rudatīm aninditāṃ supakṣmatāmrāyataśuklalocanām |

anuvratāṃ rāmam atīva maithilīṃ pralobhayāmāsa vadhāya rāvaṇaḥ ||

Als die untadelige Maithilī umherblickte und weinte — mit weiten, leuchtenden Augen, von schönen Wimpern umrahmt und an den Winkeln leicht gerötet — versuchte Rāvaṇa sie zu verführen; doch als sie Rāma vollkommen treu blieb, griff er zu Todesdrohungen.

samīkṣamāṇāmglancing/looking
samīkṣamāṇām:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootsam-√īkṣ (धातु) + samīkṣamāna (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; शानच्-प्रत्ययान्त वर्तमानकाले कृदन्त (looking/glancing)
rudatīmweeping
rudatīm:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Root√rud (धातु) + rudant (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकाले कृदन्त (crying)
aninditāmblameless
aninditām:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Roota-nindita (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; नञ्-समास (not blameworthy)
su-pakṣma-tāmrāyata-śukla-locanāmhaving beautiful-lashed, copper-tinged, wide bright eyes
su-pakṣma-tāmrāyata-śukla-locanām:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootsu (अव्यय/उपसर्ग) + pakṣman (प्रातिपदिक) + tāmrāyata (प्रातिपदिक) + śukla (प्रातिपदिक) + locana (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहि (yasyaḥ locane su-pakṣme ca tāmrāyate ca śukle ca) — 'having eyes ...'
anuvratāmdevoted, faithful
anuvratām:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootanu-vrata (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; 'अनुव्रता' = devoted/following vows (esp. devoted to husband)
rāmamRama
rāmam:
Vishaya (विषय)
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
atīvavery much
atīva:
Kriya-viseshana (क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootatīva (अव्यय)
Formअव्यय; परिमाण/तीव्रता-वाचक क्रिया-विशेषण (intensifier adverb)
maithilīmMaithili (Sita)
maithilīm:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmaithilī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
pralobhayāmāsatried to entice/allure
pralobhayāmāsa:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootpra-√lubh (धातु) + ṇic (णिजन्त)
Formलिट्-लकार (परस्मैपद), प्रथम-पुरुष, एकवचन; णिजन्त-धातु (causative)
vadhāyafor killing
vadhāya:
Prayojana (प्रयोजन)
TypeNoun
Rootvadha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन; प्रयोजनार्थे दत्तिविभक्ति (dative of purpose)
rāvaṇaḥRavana
rāvaṇaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrāvaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

She was emaciated, absorbed in thought of Rama alone and crying and unable to find the end to her grief.

S
Sītā
R
Rāma
R
Rāvaṇa

FAQs

Dharma resists coercion and temptation: Sītā’s satya (truthfulness to her marriage and values) does not yield, even under threat of death.

Rāvaṇa attempts persuasion and seduction; failing that, he turns to intimidation and threats against Sītā’s life.

Ananyatā and satya-niṣṭhā—exclusive devotion and truth-based steadfastness in the face of fear.