Previous Verse
Next Verse

Shloka 18

पितृमरणश्रवणं जलक्रिया च

Hearing of Daśaratha’s death and the libation rites at Mandākinī

सा सीता स्वर्गतं श्रुत्वा श्वशुरं तं महानृपम्।नेत्राभ्यामश्रुपूर्णाभ्या शशाकेक्षितुं प्रियम्।।।।

sā sītā svargataṃ śrutvā śvaśuraṃ taṃ mahānṛpam |

netrābhyām aśru-pūrṇābhyāṃ na śaśākekṣituṃ priyam ||

Als Sītā vernahm, dass ihr Schwiegervater, der große König, in den Himmel eingegangen sei, konnte sie mit tränengefüllten Augen ihren Geliebten nicht ansehen.

साshe
सा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सीताSita
सीता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसीता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
स्वर्गतम्gone to heaven
स्वर्गतम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootस्वर्ग-गत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष: स्वर्गं गतः; विशेषण of ‘श्वशुरम्’
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) + क्त्वा (कृदन्त)
Formक्त्वान्त (absolutive), ‘having heard’
श्वशुरम्father-in-law
श्वशुरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootश्वशुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
तम्that
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
महानृपम्the great king
महानृपम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमहानृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय: महान् नृपः
नेत्राभ्याम्with (her) two eyes
नेत्राभ्याम्:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootनेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, द्विवचन
अश्रुपूर्णाभ्याम्filled with tears
अश्रुपूर्णाभ्याम्:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootअश्रुपूर्ण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, द्विवचन; तत्पुरुष: अश्रुभिः पूर्णे; विशेषण of ‘नेत्राभ्याम्’
not
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negation)
शशाकwas able
शशाक:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootशक् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; ‘was able’
ईक्षितुम्to see
ईक्षितुम्:
Prayojana (प्रयोजन/infinitive complement)
TypeVerb
Rootईक्ष् (धातु) + तुमुन् (कृदन्त)
Formतुमुनन्त (infinitive), ‘to see’
प्रियम्her beloved (husband)
प्रियम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; here ‘beloved (husband)’

On hearing that her father-in-law, king Dasaratha, had attained heaven, Sita, her eyes filled with tears could not look at her husband in the face.

S
Sita
D
Dasharatha
R
Rama

FAQs

Dharma includes tenderness and empathy within the household: Sita’s grief reflects sincere respect for elders and the moral seriousness of familial loss.

Sita hears that Dasharatha has died and is so overwhelmed that she cannot raise her tear-filled eyes to Rama.

Sita’s compassion and reverence—she mourns her father-in-law as a true elder worthy of honor.