Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

Virāṭa-parva Adhyāya 54 — Missile-Exchange and Tactical Redirection

Arjuna, Aśvatthāman, Karṇa

त॑ चित्रसेनो विशिखेर्विपाठै: संग्रामजिच्छत्रुसहो जयश्न । प्रत्युद्ययुर्भारतमापतलन्तं महारथा: कर्णमभीप्समाना:,इतनेमें ही चित्रसेन, संग्रामजित, शत्रुसह तथा जय आदि महारथी विपाठ नामक बाणोंकी वर्षा करते हुए कर्णकी रक्षा करनेके उद्देश्यसे वहाँ आक्रमण करनेवाले अर्जुनके सामने आ डटे

tatra citraseno viśikha-vipāṭhaiḥ saṅgrāmajic chatrusahaḥ jayaś ca | pratyudyayur bhāratam āpatantaṃ mahārathāḥ karṇam abhīpsamānāḥ ||

Vaiśampāyana sprach: Da traten Citrāsena, Saṅgrāmajit, Śatrusaha, Jaya und andere große Wagenkämpfer hervor, überschütteten Arjuna mit Salven scharfer Pfeile und stellten sich dem heranstürmenden Sohn Bharatas entgegen. Ihr Ziel war es, Karṇa zu schützen.

तेthey (those)
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
चित्रसेनःChitrasena
चित्रसेनः:
Karta
TypeNoun
Rootचित्रसेन
FormMasculine, Nominative, Singular
विशिखैःwith arrows
विशिखैः:
Karana
TypeNoun
Rootविशिख
FormMasculine, Instrumental, Plural
विपाठैःwith (the) Vipāṭha (named) arrows
विपाठैः:
Karana
TypeNoun
Rootविपाठ
FormMasculine, Instrumental, Plural
संग्रामजित्Saṅgrāmajit (battle-conqueror; name)
संग्रामजित्:
Karta
TypeNoun
Rootसंग्रामजित्
FormMasculine, Nominative, Singular
शत्रुसहःŚatrusaha (enemy-enduring; name)
शत्रुसहः:
Karta
TypeNoun
Rootशत्रुसह
FormMasculine, Nominative, Singular
जयश्नःJayaśna (name)
जयश्नः:
Karta
TypeNoun
Rootजयश्न
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रत्युद्ययुःadvanced against / went forth to meet
प्रत्युद्ययुः:
Karta
TypeVerb
Rootप्रति-उद्-या
FormPerfect, Third, Plural, Parasmaipada
भारतthe Bhārata (Arjuna, descendant of Bharata)
भारत:
Karma
TypeNoun
Rootभारत
FormMasculine, Accusative, Singular
आपतलन्तम्rushing/charging (towards them)
आपतलन्तम्:
Karma
TypeParticiple
Rootआ-√पत् (पत्)
FormMasculine, Accusative, Singular, Present active (śatṛ)
महारथाःgreat chariot-warriors
महारथाः:
Karta
TypeNoun
Rootमहारथ
FormMasculine, Nominative, Plural
कर्णम्Karna
कर्णम्:
Karma
TypeNoun
Rootकर्ण
FormMasculine, Accusative, Singular
अभीप्समानाःdesiring / wishing (to obtain/protect)
अभीप्समानाः:
Karta
TypeParticiple
Rootअभि-√आप् (आप्)
FormMasculine, Nominative, Plural, Present middle (śānac)

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśaṃpāyana
C
Citrāsena
S
Saṅgrāmajit
Ś
Śatrusaha
J
Jaya
A
Arjuna (Bhārata)
K
Karṇa
V
Vipāṭa arrows

Educational Q&A

The verse highlights the kṣatriya ethic of standing by one’s side in battle: warriors advance to protect an ally (Karṇa) and meet an attacker (Arjuna) directly, emphasizing loyalty, courage, and the martial duty to defend one’s leader and formation.

As Arjuna charges into the fight, several named warriors—Citrāsena, Saṅgrāmajit, Śatrusaha, Jaya, and others—rush forward, firing volleys of arrows, to confront him and thereby safeguard Karṇa from Arjuna’s assault.