Shloka 15
दमयन्त्या ब्रुवन्त्यास्तु सर्वमेतदरिंदम । शोकजं वारि नेत्राभ्यामसुखं प्रास्रवद् बहु,शत्रुदमन युधिष्ठिर! दमयन्ती जब ये सब बातें कह रही थी, उस समय नलके नेत्रोंसे शोकजनित दुःखपूर्ण आँसुओंकी अजस््र धारा बहती जा रही थी
bṛhadaśva uvāca | damayantyā bruvantyās tu sarvam etad ariṃdama | śokajaṃ vāri netrābhyām asukhaṃ prāsravad bahu ||
Bṛhadaśva sprach: Als Damayantī all diese Worte aussprach, o Bezwinger der Feinde, strömte aus Nalas Augen unaufhörlich ein mächtiger Strom, aus Kummer geboren—schmerzliche Tränen. So wird gezeigt, dass selbst ein gewaltiger König, von Reue und Trennung getroffen, vom Gram überwältigt wird, wenn die Wahrheit ihm unverhüllt vor Augen gestellt wird.
बृहदश्चव उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical power of truthful speech and the inevitability of emotional accountability: when one confronts the consequences of one’s actions—especially toward a devoted spouse—grief and remorse naturally arise, reminding even great rulers of their human vulnerability and the need to return to dharma.
Bṛhadaśva narrates to Yudhiṣṭhira that while Damayantī is recounting everything she has endured and saying her piece, Nala is overcome; tears born of sorrow stream continuously from his eyes.