Shloka 29
Ajñātavāsa-saṅkalpaḥ — Yudhiṣṭhira’s Resolve and Dhaumya’s Exempla on Concealment
सावित्रयुवाच श्रम: कुतो भर्त्समीपतो हि मे यतो हि भर्ता मम सा गतिर्धुवा । यतः पतिं नेष्यसि तत्र मे गति: सुरेश भूयश्व वचो निबोध मे,सावित्री बोली--स्वामीके समीप रहते हुए मुझे श्रम हो ही कैसे सकता है। जहाँ मेरे पतिदेव रहेंगे, वहीं मेरी भी गति निश्चित है। आप जहाँ मेरे प्राणनाथको ले जायँगे, वहीं मेरा जाना भी अवश्यम्भावी है। देवेश्वर! आप फिर मेरी बात सुनिये
sāvitrī uvāca—śramaḥ kuto bhartṛ-samīpato hi me yato hi bhartā mama sā gatir dhruvā | yataḥ patiṁ neṣyasi tatra me gatiḥ sureśa bhūyaś ca vaco nibodha me ||
Sāvitrī sprach: „Wie könnte mich Müdigkeit befallen, da ich doch in der Nähe meines Gatten bin? Wo mein Mann ist, dort ist mein sicherer Weg und mein Geschick. An welchen Ort du meinen Herrn auch führst, an eben jenen Ort muss auch ich unweigerlich gehen. O Herr der Götter, höre noch einmal meine Worte.“
यम उवाच
Educational Q&A
Unwavering commitment to dharma expressed as steadfast loyalty and moral resolve: Sāvitrī frames her duty and destiny as inseparable from her husband’s path, presenting devotion not as weakness but as principled determination.
After Yama has taken Satyavān’s life, Sāvitrī continues to follow Yama. When questioned about her endurance, she replies that being near her husband removes any sense of fatigue and that wherever Yama leads her husband, she must and will go as well, urging Yama to hear her further.