Shloka 18
Ajñātavāsa-saṅkalpaḥ — Yudhiṣṭhira’s Resolve and Dhaumya’s Exempla on Concealment
Devanagari script
ततः: समुद्धृतप्राणं गतश्वासं हतप्रभम् । निर्विचेष्ट शरीरं तद् बभूवाप्रियदर्शनम्,फिर तो प्राण निकल जानेसे उसकी साँस बंद हो गयी--अंगकान्ति फीकी पड़ गयी और शरीर निश्रेष्ट होकर अपरूप दिखायी देने लगा
Transliteration
tataḥ samuddhṛtaprāṇaṃ gataśvāsaṃ hataprabham | nirviceṣṭaśarīraṃ tad babhūvāpriyadarśanam ||
Translation
Dann, als ihm das Leben entzogen wurde, erlosch sein Atem; sein Glanz verging. Jener Leib, nun reglos und der Lebenskraft beraubt, wurde zu einem schmerzlichen Anblick — ein Bild dafür, wie rasch körperlicher Glanz zusammenbricht, wenn die Lebensmacht weicht.
Word by Word
ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः
समुद्धृतप्राणम्with life-breath drawn out (deprived of life)
समुद्धृतप्राणम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसमुद्धृतप्राण
FormNeuter, Accusative, Singular
गतश्वासम्with breath gone (breathless)
गतश्वासम्:
Karma
TypeAdjective
Rootगतश्वास
FormNeuter, Accusative, Singular
हतप्रभम्with luster struck down (dimmed)
हतप्रभम्:
Karma
TypeAdjective
Rootहतप्रभ
FormNeuter, Accusative, Singular
निर्विचेष्टशरीरम्having a motionless body
निर्विचेष्टशरीरम्:
Karma
TypeAdjective
Rootनिर्विचेष्टशरीर
FormNeuter, Accusative, Singular
तत्that (body/it)
तत्:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Nominative, Singular
बभूवbecame
बभूव:
TypeVerb
Rootभू
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular
अप्रियदर्शनम्unpleasant to behold
अप्रियदर्शनम्:
Karta
TypeAdjective
Rootअप्रियदर्शन
FormNeuter, Nominative, Singular
Speaker
मार्कण्डेय उवाच
Characters & Entities
M
Mārkaṇḍeya (speaker)Sandhi Notes