Shloka 13
Adhyāya 112: Ṛṣyaśṛṅga’s Description of an Exemplary Brahmacārī
Ascetic Presence and Vow-Practice
न चापि पाद्यं बहु मन्यते5सौ फलानि चेमानि मया55हृतानि । एवंव्रतो5स्मीति च मामवोचत् फलानि चान्यानि समाददन्मे,मैंने जो पाद्य अर्पण किया, उसको उसने बहुत महत्त्व नहीं दिया। मेरे दिये हुए ये फल भी उसने स्वीकार नहीं किये और मुझसे कहा--“मेरा ऐसा ही नियम है।” साथ ही उसने मेरे लिये दूसरे-दूसरे फल दिये
na cāpi pādyaṃ bahu manyate ’sau phalāni cemāni mayā hṛtāni | evaṃvrato ’smīti ca mām avocat phalāni cānyāni samādadān me ||
Nicht einmal dem Wasser zum Füßewaschen (pādya), das ich darbrachte, maß er große Bedeutung bei. Auch die Früchte, die ich gebracht hatte, nahm er nicht an. Er sagte zu mir: „So lautet mein Gelübde (vrata)“, und zugleich gab er mir andere Früchte zum Austausch.
ऋष्यशुड्र उवाच
Educational Q&A
A disciplined vow may require refusing certain offerings, yet dharma is preserved by maintaining courtesy and reciprocity—here, the ascetic declines what is brought but still responds with a gift, balancing renunciation with humane conduct.
The speaker recounts meeting an ascetic who neither valued the customary pādya nor accepted the fruits offered. Explaining that this was his rule of life, the ascetic nevertheless gave the speaker other fruits, indicating both strict observance and considerate exchange.