Shloka 20
Udyoga-parva Adhyāya 50 — Dhṛtarāṣṭra’s Appraisal of Bhīmasena (भीमसेनभयवर्णनम्)
जवेन वाजिनोडत्येति बलेनात्येति कुज्जरान् | अव्यक्तजल्पी मध्वक्षो मध्यम: पाण्डवो बली,वह स्पष्ट नहीं बोलता। उसकी आँखें सदा मधुके समान पिंगलवर्णकी दिखायी देती हैं। वह महाबली मध्यम पाण्डव अपने वेगसे घोड़ोंको भी लाँच सकता है और बलसे हाथियोंको भी पराजित कर सकता है
dhṛtarāṣṭra uvāca | javena vājino ’tyeti balenātyeti kuñjarān | avyaktajalpī madhvakṣo madhyamaḥ pāṇḍavo balī ||
Dhṛtarāṣṭra sprach: „Durch bloße Schnelligkeit überholt er Pferde, und durch bloße Kraft bezwingt er Elefanten. Der mittlere Pāṇḍava, mächtig an Stärke, spricht undeutlich, und seine Augen erscheinen honigfarben.“
धृतराष्ट उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how extraordinary physical power and distinctive traits shape a warrior’s reputation; it implicitly warns that such strength becomes ethically decisive only when guided by dharma, since raw might alone can serve either justice or destruction.
In Udyoga Parva, as war approaches, Dhṛtarāṣṭra speaks about the Pāṇḍavas’ capabilities; here he describes the ‘middle Pāṇḍava’ (Bhīma) as exceptionally swift and strong, with indistinct speech and honey-colored eyes.