Shloka 11
अध्याय ३९: विदुरेण धृतराष्ट्राय नीत्युपदेशः
Timely Counsel, Association, and Kin-Duty
भारत! मनुजीने कहा है कि देवता, ब्राह्मण तथा अतिथियोंकी पूजाके लिये बकरी, बैल, चन्दन, वीणा, दर्पण, मधु, घी, जल, ताँबेके बर्तन, शंख, शालग्राम और गोरोचन--ये सब वस्तुएँ घरपर रखनी चाहिये
bhārata! manunā uktam—devatā-brāhmaṇa-atithi-pūjārthaṃ gṛhe 'vaśyaṃ dhārayet: ajam, vṛṣabham, candanam, vīṇām, darpaṇam, madhu, ghṛtam, jalam, tāmra-pātrāṇi, śaṅkham, śālagrāmam, gorocanam ca.
Vidura sprach: „O Nachkomme Bharatas! Manu hat verkündet, dass man, um die Götter, die Brahmanen und die Gäste in rechter Weise zu ehren, gewisse unentbehrliche Dinge im Haus bereithalten soll—wie eine Ziege und einen Stier, Sandelholz, eine Vīṇā, einen Spiegel, Honig, Ghee (geklärte Butter), Wasser, Kupfergefäße, eine heilige Muschel (śaṅkha), einen Śālagrāma-Stein und Gorocanā. Diese Vorräte tragen die ehrfürchtige Verehrung, die Gastfreundschaft und das disziplinierte Hausleben, das das Dharma aufrechterhält.“
विदुर उवाच
Educational Q&A
A dharmic household should be prepared for worship and hospitality. Keeping basic ritual and offering materials ready enables timely honoring of deities, Brahmins, and guests—an ethical discipline that sustains social and spiritual order.
In Vidura’s counsel during the Udyoga Parva, he cites Manu’s authority to instruct the Kuru elder on proper household conduct—emphasizing readiness to perform pūjā and to receive guests with due honor.