Shloka 10
Udyoga Parva 142: Vidura’s warning to Kuntī and Kuntī’s resolve to meet Karṇa
Gaṅgātīra encounter begins
“मधुसूदन! मंगल ग्रह ज्येष्ठाके निकटसे वक्रणतिका आश्रय ले अनुराधा नक्षत्रपर आना चाहते हैं। जो राज्यस्थ राजाके मित्रमण्डलका विनाश-सा सूचित कर रहे हैं ।। नूनं महद्धयं कृष्ण कुरूणां समुपस्थितम् । विशेषेण हि वार्ष्णेय चित्रां पीडयते ग्रह:,वृष्णिनन्दन श्रीकृष्ण! निश्चय ही कौरवोंपर महान् भय उपस्थित हुआ है। विशेषत: “महापात” नामक ग्रह चित्राको पीड़ा दे रहा है (जो राजाओंके विनाशका सूचक है)
sañjaya uvāca |
nūnaṃ mahad bhayaṃ kṛṣṇa kurūṇāṃ samupasthitam |
viśeṣeṇa hi vārṣṇeya citrāṃ pīḍayate grahaḥ ||
Sañjaya sprach: „Kṛṣṇa, ein großes Entsetzen ist gewiss über die Kurus gekommen. Besonders, o Vārṣṇeya, bedrängt ein unheilvoller himmlischer Einfluss Citrā (den Stern Spica) – ein Omen, das man der Überlieferung nach als Vorzeichen des Untergangs der Könige und des Zusammenbruchs königlicher Bündnisse deutet.“
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse frames the coming conflict as not merely political but morally and cosmically weighty: when rulers abandon restraint and dharma, the world is perceived as entering a crisis signaled by ominous portents. The ethical implication is that adharma in governance and diplomacy ripens into collective भय (fear/danger) and destruction.
Sañjaya reports to Kṛṣṇa that a great danger has come upon the Kurus, pointing to an astrological omen: a graha is said to be afflicting the nakṣatra Citrā. In epic convention, such signs are interpreted as foretelling the downfall of kings and the unraveling of royal power and alliances on the eve of war.