Shloka 32
Aśmagīta: Janaka’s Inquiry on Loss, Kāla, and the Limits of Control (अश्मगीता)
विद्वान् पुरुष शिकार करने, जूआ खेलने, स्त्रियोंके संसर्गमें रहने और मदिरा पीनेके प्रसंगोंकी बड़ी निन््दा करते हैं, परंतु इन पापकर्मोमें अनेक शास्त्रोंके श्रवण और अध्ययनसे सम्पन्न पुरुष भी संलग्न देखे जाते हैं ।। इति कालेन सर्वार्थनीप्सितानीप्सितानिह । स्पृशन्ति सर्वभूतानि निमित्तं नोपलभ्यते,इस प्रकार कालके प्रभावसे समस्त प्राणी इष्ट और अनिष्ट पदार्थोंको प्राप्त करते रहते हैं, इस इष्ट और अनिष्टकी प्राप्तिका अदृष्टके सिवा दूसरा कोई कारण नहीं दिखायी देता
janaka uvāca | vidvān puruṣāḥ śikāra-karaṇe dyūta-krīḍāyāṃ strī-saṃsarge ca madya-pāne ca prasangeṣu mahāṃ nindāṃ kurvanti, kintu etaiḥ pāpa-karmabhir aneka-śāstra-śravaṇa-adhyayana-sampannā api puruṣāḥ saṃlagnā dṛśyante || iti kālena sarvārtha-niḥspṛhāni spṛśanti sarva-bhūtāni; iṣṭāni aniṣṭāni ca prāpnuvanti; nimittaṃ nopalabhyate—adṛṣṭam eva kāraṇam iva dṛśyate ||
Janaka sprach: „Die Weisen tadeln scharf Gelegenheiten wie Jagen, Glücksspiel, Umgang mit Frauen und Trinken von berauschendem Getränk. Und doch sehen wir selbst Männer, die durch Hören und Studium vieler Schriften vollendet sind, in eben diese sündhaften Taten verstrickt. So kommen unter dem Druck der Zeit alle Wesen fortwährend mit Erwünschtem und Unerwünschtem in Berührung. Für diese Gewinne und Verluste findet sich keine klare, sichtbare Ursache; außer der unsichtbaren Macht des Geschicks (adṛṣṭa) scheint nichts anderes der Grund zu sein.“
जनक उवाच
Educational Q&A
Even the learned can fall into condemned pleasures; therefore moral failure cannot be explained only by knowledge. Janaka points to Kāla (Time) and adṛṣṭa (the unseen force of destiny/karmic fruition) as shaping the arrival of desirable and undesirable experiences, reminding one to cultivate vigilance and self-mastery rather than relying on learning alone.
King Janaka is speaking in the Śānti Parva, reflecting on human conduct. He observes a paradox: people who know the śāstras still engage in hunting, gambling, sensual indulgence, and intoxication. He then generalizes this observation into a philosophical claim that beings meet with pleasant and unpleasant outcomes under the influence of Time, with no obvious visible cause beyond the unseen workings of destiny.