Previous Verse
Next Verse

Shloka 77

आपद्धर्मनिर्णयः — विश्वामित्र-श्वपचसंवादः

Apaddharma Determination: Dialogue of Viśvāmitra and the Śvapaca

त॑ सम्पूज्याथ पलितं मार्जार: सौहदे स्थित: । स विचिन्त्याब्रवीद्‌ धीर: प्रीतस्त्वरित एव च,इस प्रकार पलितकी प्रशंसा एवं पूजा करके सौहार्दमें प्रतिष्ठित हुए धीरबुद्धि मार्जारने भलीभाँति सोच-विचारकर तुरंत ही प्रसन्नतापूर्वक कहा--

taṁ sampūjyātha palitaṁ mārjāraḥ sauhade sthitaḥ | sa vicintyābravīd dhīraḥ prītastvarita eva ca ||

Bhishma sprach: Nachdem die Katze den grauhaarigen Palita gebührend geehrt und gelobt hatte—nun in freundschaftlicher Gesinnung gefestigt—dachte sie sorgfältig nach und sprach dann sogleich, gefasst und sichtbar zufrieden.

तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
सम्पूज्यhaving honored/worshipped
सम्पूज्य:
TypeVerb
Rootसम्-पूज्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral for gerund)
अथthen
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
पलितम्Palita (proper name)
पलितम्:
Karma
TypeNoun
Rootपलित
FormMasculine, Accusative, Singular
मार्जारःthe cat
मार्जारः:
Karta
TypeNoun
Rootमार्जार
FormMasculine, Nominative, Singular
सौहदेin friendship/amicability
सौहदे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसौहद
FormNeuter, Locative, Singular
स्थितःstanding/established
स्थितः:
TypeVerb
Rootस्था
Formक्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
विचिन्त्यhaving reflected/considered
विचिन्त्य:
TypeVerb
Rootवि-चिन्त्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral for gerund)
अब्रवीत्said/spoke
अब्रवीत्:
TypeVerb
Rootब्रू
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada
धीरःsteadfast, wise
धीरः:
TypeAdjective
Rootधीर
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रीतःpleased, delighted
प्रीतः:
TypeVerb
Rootप्री
Formक्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular
त्वरितःhurried, quick
त्वरितः:
TypeVerb
Rootत्वर्
Formक्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
and
:
TypeIndeclinable
Root

भीष्म उवाच

B
Bhishma
P
Palita
M
Marjara (the cat)