Shloka 39
Kārttikeya-Abhiṣecana: Mātṛgaṇa-Nāma Saṃkīrtana and Skanda’s Commission
कुन्दं च कुसुमं चैव कुमुदं च महायशा: । डम्बराडम्बरौ चैव ददौ धाता महात्मने,रुद्रर्वसुभिरादित्यैरश्विभ्यां च वृतः प्रभु: । महापराक्रमी इन्द्र और विष्णु, सूर्य और चन्द्रमा, धाता और विधाता, वायु और अग्नि, पूषा, भग, अर्यमा, अंश, विवस्वान्ू, मित्र और वरुणके साथ बुद्धिमान् रुद्रदेव, एकादश रुद्रणण, आठ वसु, बारह आदित्य और दोनों अश्विनीकुमार--ये सब-के-सब प्रभावशाली कुमार कार्तिकेयको घेरकर खड़े हुए महायशस्वी धाताने महात्मा स्कन्दको कुन्द, कुसुम, कुमुद, डम्बर और आडम्बर--ये पाँच सेवक प्रदान किये
vaiśampāyana uvāca |
kuṇḍaṃ ca kusumaṃ caiva kumudaṃ ca mahāyaśāḥ |
ḍambarāḍambarau caiva dadau dhātā mahātmane ||
Vaiśampāyana sprach: Der ruhmreiche Dhātā verlieh dem großherzigen Skanda fünf Gefolgsleute—Kuṇḍa, Kusuma, Kumuda, Ḍambara und Āḍambara. Die Szene betont die göttliche Anerkennung des Verdienstes: Die Götter ehren Skanda nicht nur mit Lob, sondern mit Dienst und Beistand und bekräftigen, dass rechtmäßige Führung durch disziplinierte Gefolgschaft und geordnete Delegation gestärkt wird.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Honor and authority are sustained through rightful support: when a worthy leader is recognized, the divine response is not only praise but the provision of disciplined service—suggesting that power should be accompanied by orderly assistance and responsibility.
In Vaiśampāyana’s narration, the deity Dhātā grants Skanda five named attendants—Kuṇḍa, Kusuma, Kumuda, Ḍambara, and Āḍambara—marking Skanda’s exalted status and the gods’ formal support of him.