Shloka 35
अध्याय १ — न्यग्रोधवनोपवेशनम् तथा द्रौणिनिश्चयः
Night at the Banyan and Drauṇi’s Resolve
वीक्षमाणो वनोद्देशं नानासत्त्वैर्निषेवितम् । अपश्यत महाबाहुर्न्यग्रोधं वायसैर्युतम्,नाना प्रकारके जीव-जन्तुओंसे सेवित वनस्थलीका निरीक्षण करते हुए महाबाहु अश्व॒ृत्थामाने कौओंसे भरे हुए वटवृक्षपर दृष्टिपात किया
vīkṣamāṇo vanoddeśaṃ nānāsattvair niṣevitam | apaśyata mahābāhur nyagrodhaṃ vāyasair yutam ||
Sañjaya sprach: Als Aśvatthāmā, der Mächtigarmige, einen Waldsaum musterte, den vielerlei Geschöpfe aufsuchten, erblickte er einen Banyanbaum, dicht von Krähen besetzt. In der unheilvollen Stille nach dem Krieg rahmt dieser Anblick das nächtliche Entfesseln der Gewalt mit Zeichen von Raub und Vorbedeutung, als spiegelte die Natur selbst die moralische Finsternis, die herabsinken will.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse uses a natural image—crows massed on a banyan in a forest alive with many creatures—to foreshadow predatory, night-bound action. In the ethical frame of the Sauptika episode, such omens underscore how violence pursued in darkness and rage tends toward adharma, even when carried out by renowned warriors.
Sañjaya describes Aśvatthāmā moving through and observing a forest area. While scanning the surroundings, he spots a banyan tree filled with crows—an atmospheric detail that sets the scene and signals the grim events that will follow in the night.