Previous Verse
Next Verse

Shloka 50

Adhyāya 33: Antarvedī-Samāgama, Arghya-Nirṇaya, and Śiśupāla’s Objection

भुज्जतां चैव विप्राणां वदतां च महास्वन: । अनिशं श्रूयते तत्र मुदितानां महात्मनाम्‌,वहाँ भोजन करते और बोलते हुए आनन्दमग्न महात्मा ब्राह्मणोंका निरन्तर महान्‌ कोलाहल सुनायी पड़ता था

bhujjatāṃ caiva viprāṇāṃ vadatāṃ ca mahāsvanaḥ | aniśaṃ śrūyate tatra muditānāṃ mahātmanām ||

Vaiśampāyana sprach: Dort war unablässig ein gewaltiges Stimmengewirr zu hören—hervorgerufen von hochgesinnten Brāhmaṇas, die fröhlich speisten und sich unterhielten.

भुज्जताम्of those who are eating
भुज्जताम्:
Karta
TypeVerb
Rootभुज्
Formलट् (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथम, बहुवचन, शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (भुज् + शतृ → भुज्जत्), षष्ठी बहुवचन: भुज्जताम्
and
:
TypeIndeclinable
Root
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
विप्राणाम्of the Brahmins
विप्राणाम्:
Karta
TypeNoun
Rootविप्र
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
वदताम्of those who are speaking
वदताम्:
Karta
TypeVerb
Rootवद्
Formलट् (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथम, बहुवचन, शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (वद् + शतृ → वदत्), षष्ठी बहुवचन: वदताम्
and
:
TypeIndeclinable
Root
महास्वनःa great sound/uproar
महास्वनः:
Karta
TypeNoun
Rootमहास्वन
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अनिशम्continually
अनिशम्:
TypeIndeclinable
Rootअनिशम्
श्रूयतेis heard
श्रूयते:
TypeVerb
Rootश्रु
Formलट् (वर्तमान), कर्मणि (passive), प्रथम, एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
मुदितानाम्of the delighted
मुदितानाम्:
Karta
TypeAdjective
Rootमुदित
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन, क्त-प्रत्ययान्त (मुद् + क्त → मुदित)
महात्मनाम्of the great-souled (persons)
महात्मनाम्:
Karta
TypeNoun
Rootमहात्मन्
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
B
brāhmaṇas (viprāḥ)
M
mahātman (noble persons)

Educational Q&A

The verse highlights dharmic hospitality and social harmony: when respected guests—especially learned brāhmaṇas—are properly welcomed and nourished, the community’s well-being is reflected in joyful, orderly conviviality rather than fear or coercion.

The narrator describes the atmosphere at the venue: noble brāhmaṇas are eating and talking, and their continuous, loud, happy hubbub is heard throughout the place, indicating a festive and well-provisioned gathering.