Shloka 92
स कर्णमाकर्णविकृष्टसूष्टै: शरै: शरीरान्तकरैज्वलडद्धि: | मर्मस्वविध्यत् स चचाल दुःखाद् दैवादवातिष्ठत धैर्यबुद्धिः,उन्होंने कानतक खींचकर छोड़े गये शरीरनाशक प्रज्वलित बाणोंद्वारा कर्णके मर्मस्थानोंमें गहरी चोट पहुँचायी। कर्ण दुःखसे विचलित हो उठा; परन्तु किसी तरह मनमें धैर्य धारण करके दैवयोगसे रणभूमिमें डटा रहा
sa karṇam ākarṇa-vikṛṣṭa-sūṣṭaiḥ śaraiḥ śarīrānta-karair jvaladbhīḥ | marmasv avidhyat sa cacāla duḥkhād daivād avātiṣṭhata dhairya-buddhiḥ ||
Sañjaya sprach: Mit lodernden Pfeilen, bis ans Ohr zurückgezogen und mit voller Kraft gelöst—Pfeilen, die den Leib zu beenden vermögen—traf er Karṇa an seinen Lebenspunkten und schlug tiefe Wunden. Karṇa schwankte vor Schmerz; doch er sammelte die Festigkeit seines Geistes, und vom Lauf des Schicksals gehalten, blieb er auf dem Schlachtfeld stehen.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights kṣātra-dharma as endurance under suffering: even when struck in vital points and shaken by pain, a warrior is portrayed as regaining dhairya (steadfastness). It also frames human effort within daiva (the turn of fate), suggesting that perseverance and destiny together shape outcomes.
In Sañjaya’s report, Karṇa is hit by fully drawn, blazing, deadly arrows that pierce his vital spots. He staggers from the pain but, mustering courage and steadiness of mind, continues to hold his ground in the battle.