Previous Verse
Next Verse

Shloka 67

Droṇa-parva Adhyāya 94: Sātyaki–Sudarśana Yuddha (सात्यकि–सुदर्शन युद्ध)

सा ज्वलन्ती महोल्केव तमासाद्य महारथम्‌ | सविस्फुलिज्ञा निर्भिद्य निपषात महीतले,वह बड़ी भारी उल्काके समान प्रज्वलित होती और चिनगारियाँ बिखेरती हुई महारथी अर्जुनके पास जा उनके शरीरको विदीर्ण करके पृथ्वीपर गिर पड़ी

sā jvalantī maholkeva tamāsādya mahāratham | savisphuliṅgā nirbhidya nipapāta mahītale ||

Sañjaya sprach: Lodernd wie ein großer Meteor erreichte sie den mächtigen Wagenkrieger Arjuna; Funken sprühend durchbohrte sie ihn und fiel dann zur Erde. Das Bild unterstreicht den erbarmungslosen Schwung des Krieges—tödliche Gewalt, mit unwiderstehlicher Geschwindigkeit entfesselt, sodass selbst die erquicklichsten Helden getroffen werden und die Schlachtfeldgewalt alle anderen Werte überstrahlt.

साshe/that (female; i.e., the blazing missile/weapon)
सा:
Karta
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
ज्वलन्तीblazing, flaming
ज्वलन्ती:
Karta
TypeAdjective
Rootज्वल् (धातु) → ज्वलन्त् (वर्तमान-कृदन्त प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
महाgreat (as a prefix in the compound)
महा:
Karta
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक; उपसर्गवत् पूर्वपद)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उल्काmeteor, firebrand
उल्का:
Karta
TypeNoun
Rootउल्का (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
तम्him (that one)
तम्:
Karma
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आसाद्यhaving reached/approached
आसाद्य:
TypeIndeclinable
Rootआ + सद् (धातु) → आसाद्य (क्त्वा/ल्यप् अव्यय-कृदन्त)
महाgreat (as a prefix in the compound)
महा:
Karma
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक; उपसर्गवत् पूर्वपद)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
रथम्chariot/warrior on a chariot (in 'maharatha')
रथम्:
Karma
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
with
:
TypeIndeclinable
Rootस (सह/सम्-भावे उपसर्गवत्; अव्यय)
विस्फुलिङ्गाsparks (as 'with sparks')
विस्फुलिङ्गा:
Karta
TypeNoun
Rootविस्फुलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
निर्भिद्यhaving pierced, splitting
निर्भिद्य:
TypeIndeclinable
Rootनिर् + भिद् (धातु) → निर्भिद्य (क्त्वा/ल्यप् अव्यय-कृदन्त)
निपपातfell down
निपपात:
TypeVerb
Rootनि + पत् (धातु)
Formलिट् (परोक्शभूत/परफेक्ट), प्रथम, एकवचन
महीon the earth (in the compound)
मही:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमही (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
तलेon the surface/ground
तले:
Adhikarana
TypeNoun
Rootतल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

संजय उवाच

S
Sañjaya
A
Arjuna
M
meteor-like missile/weapon
E
earth/ground (mahītala)