Shloka 68
युद्धश्रद्धामहं तेड्द्य विनेष्यामि रणाजिरे । प्रजानाथ! अब घटोत्कच सम्भ्रमरहित हो सूतपुत्र कर्णसे बोला--'सारथिके बेटे! खड़ा रह। अब तू मुझसे जीवित बचकर कहाँ जायगा? आज मैं समरांगणमें तेरा युद्धका हौसला मिटा दूँगा” || ६७ $ ।। इत्युक्त्वा रोषताम्राक्ष॑ रक्ष: क्रूरपराक्रमम्,क्रोधसे लाल आँखें किये वह क्रूर पराक्रमी राक्षस उपर्युक्त बात कहकर आकाशमें उछला और बड़े जोरसे अट्टहास करने लगा। फिर जैसे सिंह गजराजपर चोट करता है, उसी प्रकार वह कर्णपर आघात करने लगा
sañjaya uvāca |
yuddhaśraddhām ahaṃ te 'dya vineṣyāmi raṇājire |
prajānātha! adya ghaṭotkacaḥ sambhramarahitaḥ sūtaputraṃ karṇaṃ se 'bravīt— “sārathike bata! tiṣṭha. adya tvaṃ matto jīvitaḥ kutaḥ palāyiṣyasi? adya samaraṅgaṇe tava yuddhotsāhaṃ nāśayiṣyāmi” ||
ity uktvā roṣatāmrākṣo rakṣaḥ krūraparākramaḥ |
ākāśam utplutya mahābalena aṭṭahāsaṃ cakāra |
siṃho yathā gajarājaṃ tāḍayati tathā sa karṇam abhyāhanat |
Sañjaya sprach: „Heute werde ich auf dem Schlachtfeld deinen Kampfesmut vernichten, o Herr der Menschen!“ So redete Ghaṭotkaca, unbeirrt und furchtlos, zu Karṇa, dem Sohn des Wagenlenkers: „Sohn des Wagenlenkers, steh fest! Wohin willst du heute lebend vor mir entkommen? Hier, in der Arena des Kampfes, werde ich deinen kriegerischen Stolz zerschmettern.“ Nach diesen Worten sprang der Rākṣasa—die Augen vor Zorn gerötet, grausam an Kraft—zum Himmel empor und stieß ein donnerndes, schreckliches Gelächter aus. Dann stürzte er sich, wie ein Löwe den Elefantenkönig schlägt, mit wütenden Hieben auf Karṇa.
संजय उवाच
Educational Q&A
The passage highlights how war is fought not only with weapons but also by attacking an opponent’s morale and social identity. The taunt “sūtaputra” shows the ethical tension between valor and the use of degrading speech; it exposes how anger and humiliation can become instruments of combat, testing steadiness (dhairya) under provocation.
Sañjaya reports Ghaṭotkaca confronting Karṇa. Ghaṭotkaca, fearless, declares he will break Karṇa’s battle-confidence, laughs ominously after leaping into the sky, and then assaults Karṇa with force—likened to a lion striking a great elephant.