Previous Verse
Next Verse

Shloka 86

अध्याय १४८ — कर्णप्रभावः, धृष्टद्युम्नस्य विरथता, तथा घटोत्कच-आह्वानम्

Chapter 148: Karṇa’s Pressure, Dhṛṣṭadyumna Unhorsed, and the Summoning of Ghaṭotkaca

उस समय धूल और अन्धकारसे सारे योद्धाओंके नेत्र आच्छादित हो गये थे। वे भयंकर मोहमें पड़ गये। उनके लिये एक-दूसरेको पहचानना भी असम्भव हो गया ।। ते शरैर्भिन्नमर्माण: सैनिका: पार्थचोदितै: । बभ्रमुश्नस्खलु: पेतु: सेदुर्मम्लुश्न भारत,भारत! अर्जुनके चलाये हुए बाणोंसे जिनके मर्मस्थल विदीर्ण हो गये थे, वे सैनिक चक्कर काटते, लड़खड़ाते, गिरते, व्यथित होते और प्राणशून्य होकर मलिन हो जाते थे

tadā dhūlīndhakāreṇa sarveṣāṃ yodhināṃ nayanāny āvṛtāni babhūvuḥ | te ghore mohe nipetire | teṣāṃ parasparaṃ pratyabhijñātum api aśakyaṃ babhūva || te śaraiḥ bhinnamarmāṇaḥ sainikāḥ pārthacoditaiḥ | babhramuś ca skhaluḥ petuḥ sedur mamluś ca bhārata ||

Da verhüllten Staub und Dunkel die Augen aller Krieger. Sie verfielen in eine schreckliche Verblendung, und selbst einander zu erkennen wurde unmöglich. Und jene Soldaten—deren Lebenspunkte von den auf Arjunas Geheiß abgeschossenen Pfeilen zerrissen waren—taumelten verwirrt umher, stolperten, stürzten, wanden sich vor Schmerz; und, des Lebens beraubt, wurden sie bleich und lagen entstellt und befleckt da, o Bhārata.

तेthey/those
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
शरैःby arrows
शरैः:
Karana
TypeNoun
Rootशर
FormMasculine, Instrumental, Plural
भिन्नsplit, pierced
भिन्न:
Karta
TypeAdjective
Rootभिद्
Formक्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Plural
मर्माणःvital parts (marmas)
मर्माणः:
Karta
TypeNoun
Rootमर्मन्
FormNeuter, Nominative, Plural
सैनिकाःsoldiers
सैनिकाः:
Karta
TypeNoun
Rootसैनिक
FormMasculine, Nominative, Plural
पार्थof Partha (Arjuna)
पार्थ:
Karana
TypeNoun (proper epithet)
Rootपार्थ
FormMasculine, Genitive, Singular
चोदितैःimpelled/shot (by)
चोदितैः:
Karana
TypeAdjective
Rootचुद्
Formक्त (past passive participle), Masculine, Instrumental, Plural
बभ्रमुःthey reeled/wandered
बभ्रमुः:
Karta
TypeVerb
Rootभ्रम्
Formलिट् (perfect), Third, Plural, Parasmaipada
not
:
TypeIndeclinable
Root
स्खलुःthey stumbled
स्खलुः:
Karta
TypeVerb
Rootस्खल्
Formलिट् (perfect), Third, Plural, Parasmaipada
पेतुःthey fell
पेतुः:
Karta
TypeVerb
Rootपत्
Formलिट् (perfect), Third, Plural, Parasmaipada
सेदुःthey were distressed/ached
सेदुः:
Karta
TypeVerb
Rootसिद्
Formलिट् (perfect), Third, Plural, Parasmaipada
मम्लुःthey withered/fainted
मम्लुः:
Karta
TypeVerb
Rootम्ला
Formलिट् (perfect), Third, Plural, Parasmaipada
भारतO Bharata
भारत:
TypeNoun (vocative epithet)
Rootभारत
FormMasculine, Vocative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
A
Arjuna (Pārtha)
B
Bhārata (Dhṛtarāṣṭra as addressee)
S
soldiers (sainikāḥ)
A
arrows (śarāḥ)