Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

Droṇa’s sweeping assault and the Abhimanyu–Jayadratha close-quarters episode (द्रोणस्य भीषणव्यचरितम् / सौभद्र-जयद्रथ-संनिपातः)

सिंहनादरवांश्षक्रुर्बाहुशब्दांश्व कृत्स्नश: । तच्च सर्व यथान्यायं धर्मराजेन भारत,आप्तैराशु परिज्ञातं भारद्वाजचिकीर्षितम्‌ । संजय कहते हैं--राजन्‌! जब द्रोणाचार्यने कुछ अन्तर रखकर राजा युधिष्ठछिरको कैद करनेकी प्रतिज्ञा कर ली, तब आपके सैनिकोंने युधिष्ठिरके पकड़े जानेका उद्योग सुनकर जोर-जोरसे सिंहनाद करना और भुजाओंपर ताल ठोंकना आरम्भ किया। भरतनन्दन! उस समय धर्मराज युधिष्छिरने शीघ्र ही अपने विश्वसनीय गुप्तचरोंद्वारा यथायोग्य सारी बातें पूर्णरूपसे जान लीं कि द्रोणाचार्य क्या करना चाहते हैं

saṃhanādaravāṃś cakrur bāhuśabdāṃś ca kṛtsnaśaḥ | tac ca sarvaṃ yathānyāyaṃ dharmarājena bhārata āptair āśu parijñātaṃ bhāradvājacikīrṣitam ||

Sañjaya sprach: O König, ringsum erhoben die Truppen löwenhafte Rufe und ließen laute Klatscher erschallen, indem sie sich auf die Arme schlugen. Doch, o Bharata, Dharmarāja Yudhiṣṭhira erfuhr rasch und in gebührender Weise durch seine zuverlässigen Kundschafter die ganze Absicht des Sohnes Bhāradvājas (Droṇa) — was er zu tun gedachte.

सिंहनादरवान्having lion-roars (loud roars)
सिंहनादरवान्:
Karma
TypeAdjective
Rootसिंहनादरवत्
FormMasculine, Accusative, Singular
शक्रुःthe mighty ones / warriors
शक्रुः:
Karta
TypeNoun
Rootशक्रु
FormMasculine, Nominative, Plural
बाहुशब्दान्arm-sounds (clapping/striking of arms)
बाहुशब्दान्:
Karma
TypeNoun
Rootबाहुशब्द
FormMasculine, Accusative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
कृत्स्नशःentirely, all around
कृत्स्नशः:
TypeIndeclinable
Rootकृत्स्नशस्
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
सर्वम्all
सर्वम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व
FormNeuter, Accusative, Singular
यथाas, according to
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
न्यायम्rule, propriety, due manner
न्यायम्:
Karma
TypeNoun
Rootन्याय
FormMasculine, Accusative, Singular
धर्मराजेनby Dharmaraja (Yudhiṣṭhira)
धर्मराजेन:
Karana
TypeNoun
Rootधर्मराज
FormMasculine, Instrumental, Singular
भारतO Bhārata
भारत:
TypeNoun
Rootभारत
FormMasculine, Vocative, Singular
आप्तैःby trusted (men)
आप्तैः:
Karana
TypeAdjective
Rootआप्त
FormMasculine, Instrumental, Plural
आशुquickly
आशु:
TypeIndeclinable
Rootआशु
परिज्ञातम्was fully ascertained/known
परिज्ञातम्:
TypeVerb
Rootपरि-ज्ञा
Formक्त (past passive participle), Neuter, Nominative, Singular
भारद्वाजचिकीर्षितम्the intended act of the Bhāradvāja (Droṇa)
भारद्वाजचिकीर्षितम्:
TypeNoun
Rootभारद्वाज-चिकीर्षित
FormNeuter, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sanjaya
D
Dhritarashtra
Y
Yudhishthira (Dharmaraja)
D
Drona (Bhāradvāja’s son)
K
Kaurava army (your soldiers)