Shloka 166
तावकांस्तव पुत्रांश्व योधयन्ति प्रह्ृष्टवत् । राजन! नरेश्वर! शूरवीर पाण्डव भी पुत्रोंसहित आपके दिये हुए नाना प्रकारके अनेक क्लेशोंका स्मरण करके युद्धमें भय छोड़कर ब्रह्मलोक जानेके लिये उत्सुक हो बड़ी प्रसन्नताके साथ आपके सैनिकों और पुत्रोंके साथ युद्ध करने लगे
sañjaya uvāca | tāvakāṁs tava putrāṁś ca yodhayanti prahṛṣṭavat | rājan nareśvara śūravīrāḥ pāṇḍavā bhīṣmaputrāḥ sahitāḥ tvayā dattān nānāprakārān anekān kleśān smṛtvā yuddhe bhayaṁ tyaktvā brahmalokaṁ gantum utsukāḥ mahāpramuditāḥ santaḥ tava sainyaiḥ putraiś ca saha yuyutsavaḥ ||
Sañjaya sagte: O König, o Herr der Menschen—deine Truppen und deine Söhne werden von ihnen bekämpft, als täten sie es mit Freude. Die heldenhaften Pāṇḍavas, zusammen mit den Söhnen Bhīṣmas, eingedenk der vielen und mannigfachen Leiden, die du ihnen zugefügt hast, haben die Furcht im Kampf abgestreift; begierig, Brahmaloka zu erlangen, traten sie mit großer Heiterkeit gegen deine Soldaten und deine Söhne an.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse frames battle-readiness as a dharmic resolve: remembering endured injustices, the warriors abandon fear and act with steadfastness, viewing death in righteous combat as a gateway to a higher world (Brahmaloka).
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that the Pāṇḍavas (with allies) are vigorously engaging Dhṛtarāṣṭra’s troops and sons, fighting with visible exhilaration, motivated by past sufferings and by the aspiration for a heavenly end.