Shloka 19
Go-mahātmyam: Pavitrāṇāṃ Pavitraṃ
Cows and Ghee as Supreme Purifiers
Devanagari script
तासाममृतवर्णानां क्षरन्तीनां समन्ततः । बभूवामृतज: फेन: स्रवन्तीनामिवोर्मिज:,जैसे नदियोंकी लहरोंसे फेन उत्पन्न होता है, उसी प्रकार चारों ओर दूधकी धारा बहाती हुई अमृत (सुवर्ण) के समान वर्णवाली उन गौओंके दूधसे फेन उठने लगा
Transliteration
tāsām amṛta-varṇānāṁ kṣarantīnāṁ samantataḥ | babhūvāmṛta-jaḥ phenaḥ sravantīnām ivormijaḥ ||
Translation
Bhīṣma sprach: „Von jenen Kühen, deren Glanz dem Nektar glich (golden und strahlend), floss Milch nach allen Seiten. Aus dieser strömenden Milch erhob sich Schaum—wie Schaum aus den Wellen der Flüsse entsteht.“
Word by Word
तासाम्of those (cows)
तासाम्:
Sambandha
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormFeminine, Genitive, Plural
अमृतवर्णानाम्of (those) having nectar/golden-like color
अमृतवर्णानाम्:
Sambandha
TypeAdjective
Rootअमृतवर्ण (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Genitive, Plural
क्षरन्तीनाम्of (those) flowing/oozing
क्षरन्तीनाम्:
Sambandha
TypeAdjective
Rootक्षर् (धातु) → क्षरन्ती (वर्तमान-कृदन्त)
FormFeminine, Genitive, Plural
समन्ततःon all sides, all around
समन्ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसमन्ततः (अव्यय)
बभूवbecame/arose
बभूव:
TypeVerb
Rootभू (धातु)
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular
अमृतजःborn of nectar (i.e., milk/nectar-born)
अमृतजः:
Karta
TypeAdjective
Rootअमृतज (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
फेनःfoam
फेनः:
Karta
TypeNoun
Rootफेन (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
स्रवन्तीनाम्of (those) flowing
स्रवन्तीनाम्:
Sambandha
TypeAdjective
Rootस्रु (धातु) → स्रवन्ती (वर्तमान-कृदन्त)
FormFeminine, Genitive, Plural
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
ऊर्मिजःfrom the wave
ऊर्मिजः:
Apadana
TypeNoun
Rootऊर्मि (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Ablative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
BhishmaC
cows (gāvaḥ)M
milkF
foamW
wavesR
riversVerse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes