Shloka 53
उपवासफलात्मकविधिः — Upavāsa as Yajña-Equivalent Merit
Angiras Teaching
अनार्तों व्याधिरहितो गच्छेदनशनं तु यः । पदे पदे यज्ञफलं स प्राप्नोति न संशय:,जो बिना रोग-व्याधिके अनशन व्रत करता है, उसे पद-पदपर यज्ञका फल मिलता है, इसमें संशय नहीं है
anārto vyādhirahito gacched anaśanaṃ tu yaḥ | pade pade yajñaphalaṃ sa prāpnoti na saṃśayaḥ ||
Wer frei von Not und Krankheit ist und das Gelübde des Fastens auf sich nimmt, erlangt bei jedem Schritt den Verdienst eines Opfers (yajña) — daran besteht kein Zweifel. Die Lehre betont, dass Askese (tapas) ethisch bedeutsam ist, wenn sie mit körperlicher Tauglichkeit und innerer Festigkeit vollzogen wird, nicht unter dem Zwang von Krankheit oder Leid.
अंगियरा उवाच
Educational Q&A
Fasting undertaken voluntarily by one who is healthy and undistressed is praised as a powerful form of tapas, yielding merit comparable to sacrificial rites again and again; the emphasis is on disciplined, intentional austerity rather than suffering-driven deprivation.
Aṅgiras is instructing about the religious and ethical value of vows. In this verse he commends the practice of anaśana (fasting) for a person free from illness, stating that such a vow brings the fruit of yajña at every step.