Shloka 107
अध्याय ७४: अक्रोध–क्षमा–निवासनीति
Chapter 74: Non-anger, Forbearance, and the Ethics of Residence
अनुते चेत् प्रसड्रस्ते श्रद्धधासि न चेत् स्वयम् । आत्मना हन्त गच्छामि त्वादृशे नास्ति संगतम्,यदि आपकी झूठमें ही आसक्ति है और मेरी बातपर श्रद्धा नहीं करते हैं तो मैं स्वयं ही चली जाती हूँ। आप-जैसेके साथ रहना मुझे उचित नहीं है
anute cet prasannās te śraddadhāsi na cet svayam | ātmanā hanta gacchāmi tvādṛśe nāsti saṅgatam ||
Wenn du dich nicht beruhigst und meinen Worten nicht aus eigenem Antrieb Vertrauen schenkst, dann—weh mir—werde ich allein fortgehen. Mit einem Mann wie dir kann es keine rechte Gemeinschaft geben.
दुष्यन्त उवाच
Educational Q&A
Trust (śraddhā) and truthfulness are presented as prerequisites for legitimate companionship (saṅgata). When one party clings to falsehood or refuses to trust sincere speech, separation becomes the ethically consistent choice.
In the Duṣyanta–Śakuntalā episode, the speaker voices a decisive break: if the other will not be pacified and will not trust her words, she will leave on her own, declaring that association with such a person is not fitting.