Shloka 82
आदि पर्व, अध्याय 67 — गान्धर्वविवाह-समयः
Duḥṣanta–Śakuntalā: Gandharva Marriage and Succession Condition
मरुतां तु गणाद् विद्धि संजातमरिमर्दनम् | विराट नाम राजानं परराष्ट्प्रतापनम्,शत्रुराष्ट्रको संताप देनेवाले शत्रुमर्दन राजा विराटको भी मरुदगणोंसे ही उत्पन्न समझो
marutāṁ tu gaṇād viddhi sañjātam arimardanam | virāṭa nāma rājānaṁ pararāṣṭra-pratāpanam ||
Wisse, dass der König namens Virāṭa, der Feinde zermalmt—der feindlichen Reichen Drangsal bringt—aus dem Gefolge der Maruts geboren wurde. Der Vers stellt Virāṭa unter die Herrscher göttlichen Ursprungs und deutet an, dass wahres Königtum sich an der Bewahrung des Volkes misst, sowie an der Kraft, die mit Zügelung verbunden sein muss, um Angreifer niederzuringen.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse frames ideal rulership as divinely sanctioned strength used to check aggression: a king’s valor is ethically justified when directed toward protecting society and restraining hostile powers.
Vaiśampāyana identifies King Virāṭa’s origin, stating that he was born from the Maruts’ host, and characterizes him as an enemy-subduer who can afflict opposing kingdoms—an encomium establishing his stature.