Previous Verse
Next Verse

Shloka 45

आदि पर्व, अध्याय 67 — गान्धर्वविवाह-समयः

Duḥṣanta–Śakuntalā: Gandharva Marriage and Succession Condition

क्रोधहन्तेति यस्तस्य बभूवावरजो5सुर: । दण्ड इत्यभिविख्यात: स आसीन्नूपति: क्षितौ,क्रोधहन्ता नामक असुर जो उसका छोटा भाई (कालाके पुत्रोंमें तीसरा) था, वह इस पृथ्वीपर दण्ड नामसे विख्यात नरेश हुआ

krodhahanteti yas tasya babhūvāvarajo 'suraḥ | daṇḍa ity abhivikhyātaḥ sa āsīn nṛpatiḥ kṣitau ||

Vaiśampāyana sprach: Der Asura, der sein jüngerer Bruder war und den Namen Krodhahantā („Bezwinger des Zorns“) trug, wurde auf Erden ein König und war weithin berühmt als Daṇḍa („Strafe/Disziplin“).

क्रोधहन्ताKrodhahantā (the slayer of anger) (name)
क्रोधहन्ता:
Karta
TypeNoun
Rootक्रोधहन्तृ
FormMasculine, Nominative, Singular
इतिthus (as called)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
यःwho
यः:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Singular
तस्यof him
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
बभूवbecame/was
बभूव:
TypeVerb
Rootभू
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
अवरजःyounger brother
अवरजः:
Karta
TypeNoun
Rootअवरज
FormMasculine, Nominative, Singular
असुरःasura/demon
असुरः:
Karta
TypeNoun
Rootअसुर
FormMasculine, Nominative, Singular
दण्डःDaṇḍa (name); staff/punishment
दण्डः:
Karta
TypeNoun
Rootदण्ड
FormMasculine, Nominative, Singular
इतिthus (as called)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
अभिविख्यातःwell-known, renowned
अभिविख्यातः:
TypeAdjective
Rootअभि-वि-ख्यात
FormMasculine, Nominative, Singular
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
आसीत्was
आसीत्:
TypeVerb
Rootअस्
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada
नृपतिःking (lord of men)
नृपतिः:
Karta
TypeNoun
Rootनृपति
FormMasculine, Nominative, Singular
क्षितौon the earth
क्षितौ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootक्षिति
FormFeminine, Locative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
K
Krodhahantā
D
Daṇḍa
A
Asura

Educational Q&A

The verse links ethical self-mastery—especially the conquest of anger (krodha)—with legitimate rulership. A king’s daṇḍa (punitive authority) is ideally grounded in restraint and discipline rather than rage.

Vaiśampāyana identifies a younger brother named Krodhahantā and states that he became a renowned earthly king called Daṇḍa, continuing a genealogical account that connects names, qualities, and royal roles.