Shloka 20
Vyāsa’s Arrival at Janamejaya’s Sarpasatra; Commissioning of Vaiśaṃpāyana’s Recital (व्यासागमनम्)
न मे वागनृतं प्राह स्वैरेष्वपि कुतोडन्यथा । त॑ वै नृपवरं गत्वा दीक्षितं जनमेजयम्,“मैंने कभी हँसी-मजाकमें भी झूठी बात नहीं कही है, फिर इस संकटके समय तो कह ही कैसे सकता हूँ। सत्पुरुषोंमें श्रेष्ठ मामाजी! सर्पयज्ञके लिये दीक्षित नृपश्रेष्ठ जनमेजयके पास जाकर अपनी मंगलमयी वाणीसे आज उन्हें ऐसा संतुष्ट करूँगा, जिससे राजाका वह यज्ञ बंद हो जायगा
na me vāg anṛtaṃ prāha svair eṣv api kuto 'nyathā | taṃ vai nṛpavaraṃ gatvā dīkṣitaṃ janamejayam ||
„Mein Wort hat niemals Unwahrheit gesprochen, nicht einmal im Scherz; wie könnte ich in dieser Stunde der Gefahr anders reden? Darum werde ich zu dem besten der Könige gehen, zu Janamejaya, der für das Schlangenopfer bereits geweiht ist, und mit glückverheißenden Worten werde ich ihn so zufriedenstellen, dass das Opfer des Herrschers zum Stillstand kommt.“
आस्तीक उवाच
Educational Q&A
The verse foregrounds satya (truthfulness) as a non-negotiable ethical discipline: one who has trained speech to avoid falsehood even in jest is fit to use words as a dharmic instrument—here, to avert harm and restrain a destructive ritual.
Āstīka resolves to approach King Janamejaya, who is formally consecrated for the serpent-sacrifice, and to speak in an auspicious, persuasive manner so that the king becomes satisfied and the ongoing rite—threatening the serpents—comes to an end.