Shloka 14
Takṣaka’s agency, Parīkṣit’s rites, and Janamejaya’s enthronement (वैयासिक परम्परा-प्रसङ्गः)
यथैव भगवान् रुद्रो विद्ध्वा यज्ञमृगं दिवि । अन्वगच्छद् धनुष्पाणि: पर्यन्वेष्टमितस्तत:ः,जैसे भगवान् रुद्र आकाशमें मृगशिरा नक्षत्रको बींध-कर उसे खोजनेके लिये धनुष हाथमें लिये इधर-उधर घूमते फिरे, उसी प्रकार परीक्षित् भी घूम रहे थे
yathaiva bhagavān rudro viddhvā yajñamṛgaṃ divi | anvagacchad dhanuṣpāṇiḥ paryanveṣṭum itas tataḥ ||
Wie der selige Herr Rudra, nachdem er am Himmel den Opferhirsch durchbohrt hatte, mit dem Bogen in der Hand umherzog und ihn hierhin und dorthin suchte, so wanderte auch Parīkṣit ruhelos in seiner Verfolgung. Das Gleichnis hebt hervor, dass die Unruhe und Absicht eines Herrschers, wenn sie von der Jagd getrieben werden, einer göttlichen Hetzjagd gleichen können—und es deutet die ethische Spannung zwischen berechtigtem Handeln und impulsivem Nachsetzen an.
शौनक उवाच
Educational Q&A
The verse uses a divine comparison to highlight how intense pursuit can overtake discernment: even a king may become restless and driven, so ethical steadiness (dharma-guided restraint) is implied as a counterbalance to impulsive chasing.
Śaunaka describes Parīkṣit’s roaming search by likening it to Rudra’s celestial pursuit after striking the sacrificial deer in the sky—moving about with bow in hand, seeking it in all directions.