Shloka 78
Ādi-parva Adhyāya 3 — Janamejaya’s Rite, Dhaumya’s Parīkṣā, and Uttanka’s Kuṇḍala Quest (सर्पसत्रप्रस्तावना–गुरुपरीक्षा–उत्तङ्कोपाख्यान)
अथापर: शिष्यस्तस्यैवायोदस्य धौम्यस्य वेदो नाम तमुपाध्याय: समादिदेश वत्स वेद इहास्यतां तावन्न्मम गृहे कंचित् काल॑ शुश्रूषुणा च भविततव्यं श्रेयस्ते भविष्यतीति,उन्हीं आयोदधौम्यके तीसरे शिष्य थे वेद। उन्हें उपाध्यायने आज्ञा दी, “वत्स वेद! तुम कुछ कालतक यहाँ मेरे घरमें निवास करो। सदा शुश्रूषामें लगे रहना, इससे तुम्हारा कल्याण होगा”
athāparaḥ śiṣyas tasyaivāyodasya dhaumyasya vedo nāma tam upādhyāyaḥ samādideśa—vatsa veda ihāsyatāṁ tāvan mama gṛhe kañcit kālaṁ śuśrūṣuṇā ca bhavitavyam; śreyas te bhaviṣyatīti.
Darauf wurde ein weiterer Schüler desselben Lehrers Āyoda-Dhaumya, namens Veda, von seinem Lehrmeister angewiesen: „Lieber Veda, bleibe eine Zeitlang hier in meinem Haus. Du sollst im Dienst und im Gehorsam stets wachsam sein; das wird dir wahres Wohlergehen bringen.“
राम उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that a student’s welfare (śreyas) is cultivated through disciplined residence with the teacher and attentive service (śuśrūṣā), emphasizing humility, obedience, and learning through lived practice.
After mentioning other disciples of the sage Āyoda-Dhaumya, the text introduces another student named Veda. The teacher instructs him to stay in his household for a period and to remain devoted to service, presenting this as beneficial for the student’s future good.