HomeMahabharataAdi ParvaAdhyaya 3Shloka 184
Previous Verse
Next Verse

Shloka 184

Ādi-parva Adhyāya 3 — Janamejaya’s Rite, Dhaumya’s Parīkṣā, and Uttanka’s Kuṇḍala Quest (सर्पसत्रप्रस्तावना–गुरुपरीक्षा–उत्तङ्कोपाख्यान)

एवं पितुश्चापचितिं कृतवांस्त्वं भविष्यसि । मम प्रियं च सुमहत्‌ कृतं राजन्‌ भविष्यति,ऐसा करके आप अपने पिताकी मृत्युका बदला चुका सकेंगे एवं मेरा भी अत्यन्त प्रिय कार्य सम्पन्न हो जायगा। समूची पृथ्वीका पालन करनेवाले नरेश! तक्षक बड़ा दुरात्मा है। पापरहित महाराज! मैं गुरुजीके लिये एक कार्य करने जा रहा था, जिसमें उस दुष्टने बहुत बड़ा विघ्न डाल दिया था

evaṁ pituś cāpacitiṁ kṛtavāṁs tvaṁ bhaviṣyasi | mama priyaṁ ca sumahat kṛtaṁ rājan bhaviṣyati | takṣakaḥ sa mahādurātmā pṛthivīpāla nṛpa | anagha mahārāja ahaṁ gurave karma kartuṁ gacchāmi, yasmin tasya duṣṭasya bahu vighnaḥ kṛtaḥ |

„Tust du dies, so wirst du die Schuld der Vergeltung für den Tod deines Vaters beglichen haben, und auch ein mir überaus teurer Wunsch wird erfüllt werden, o König. O Herrscher, der die ganze Erde beschützt: Takṣaka ist über alle Maßen verderbt. O makelloser Großkönig, ich war im Begriff, eine Aufgabe für meinen Lehrer zu erfüllen, und jener Schurke hat darin ein schweres Hindernis bereitet.“

एवम्thus
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
पितुःof (your) father
पितुः:
TypeNoun
Rootपितृ
FormMasculine, Genitive, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
अपचितिम्requital, repayment (of a debt/obligation)
अपचितिम्:
Karma
TypeNoun
Rootअपचिति
FormFeminine, Accusative, Singular
कृतवान्having done / having accomplished
कृतवान्:
Karta
TypeVerb
Rootकृ
FormPeriphrastic perfect (लिट्/परस्मैपद-समर्थः; कृतवान्-प्रयोगः), Third, Singular, Masculine, Nominative
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootत्वद्
Form—, Nominative, Singular
भविष्यसिyou will be / you will become
भविष्यसि:
TypeVerb
Rootभू
FormFuture (लृट्), Second, Singular, Parasmaipada
ममmy
मम:
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Genitive, Singular
प्रियम्dear (thing), desired (act)
प्रियम्:
Karma
TypeAdjective
Rootप्रिय
FormNeuter, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
सुमहत्very great
सुमहत्:
TypeAdjective
Rootसुमहत्
FormNeuter, Accusative, Singular
कृतम्done, accomplished
कृतम्:
TypeVerb
Rootकृ
Formक्त (past passive participle), Neuter, Nominative, Singular
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
भविष्यतिit will be / it will happen
भविष्यति:
TypeVerb
Rootभू
FormFuture (लृट्), Third, Singular, Parasmaipada

उत्तड़क उवाच

U
Uttanka
K
King (addressed as rājan/nṛpa; traditionally Janamejaya in this episode)
T
Takṣaka (Nāga/serpent)